සමීක්ෂණ ආචාරධර්ම 

සමීක්ෂණ යනු යම් විෂය කරුණක්, ජනතාවගේ අදහස්, හැසිරීම් හෝ තත්ත්වයන් පිළිබඳව ක්‍රමවත් ලෙස දත්ත රැස්කර විශ්ලේෂණය කිරීමේ විද්‍යාත්මක ක්‍රියාවලියකි. සාමාන්‍යයෙන් ඔක්ස්ෆර්ඩ් ශබ්ද කෝෂයට අනුව මෙය මහජන මතය විමර්ශනය කිරීම ලෙස අර්ථ දැක්වේ. එමෙන්ම  ඔක්ස්ෆර්ඩ් ශබ්දකෝෂය සමීක්ෂණ යන්න අර්ථ දක්වා ඇත්තේ පහත පරිදිය."සමීක්ෂණ යනු සාමාන්‍ය ජනතාවගේ අදහස් හා හැසිරීම් පිළිබඳ විමර්ශනය කිරීමයි."

ආචාරධර්ම යනු මානව හැසිරීම් වල හරි-වැරැද්ද, හොඳ-නරක, සහ යුතුකම් පිළිබඳව හැදෑරෙන, සමාජීය වශයෙන් පිළිගත් චර්යාත්මක නීති මාලාවකි. පුද්ගලයාගේ හික්මීම විධිමත් කරමින්, සමාජ පැවැත්ම ශක්තිමත් සහ සුරක්ෂිත කිරීමේ අරමුණින් සත්‍යය, සාධාරණත්වය සහ අවිහිංසාව පදනම් කරගෙන ගොඩනැගෙන ප්‍රායෝගික දර්ශනයක් ලෙස මෙය හැඳින්විය හැකිය. එමෙන්ම මෙම ආචාරධර්මයන් සමීක්ෂණ සම්බන්ධ‍යෙන්ද පවතී.එනම් සමීක්ෂකයෙකු කිසියම් සමීක්ෂණයක් සිදු කිරීමෙදී ආචාරධර්මයන් අනුගමනය කිරීම අත්‍යවශ්‍ය වේ. ඒ අනුව සමීක්ෂණ සම්බන්ධ‍යෙන් පිළිපැදිය යුතු ආචාරධර්ම පහත ආකාරයට පෙන්වා දිය හැකිය.

සමීක්ෂණ  ආචාරධර්ම 

*සමීක්ෂණයේ ගුණාත්මක භාවය හා ප්‍රමිතිය ආරක්‍ෂා ආරක්ෂා කර ගැනීම.

*නිවැරදි සමීක්ෂණ ක්‍රමවේද භාවිතය

*දත්ත හිතාමතා විකෘති නොකිරීම

.

*දත්ත දායකයා හා සමීක්ෂකයා අතර විශ්වසනීයත්වයක් ගොඩනඟා ගැනීම.

*දත්ත දායකයාගේ කැමැත්ත මත පමණක් සමීක්ෂණය සඳහා සහභාගි කර ගැනීම.

*සමීක්ෂකයා පිළිබඳ හා පර්යේෂණයේ මූලික අරමුණු පිළිබඳ දත්ත දායකයා දැනුවත් කිරීම.

*දත්ත දායකයාට නිදහසේ අදහස් ප්‍රකාශ කිරීමට අවස්ථාව ලබා දීම.

*දත්ත දායකයාගේ පෞද්ගලිකත්වය ආරක්ෂා කිරීම.

*දත්ත දායකයා කායික හෝ මානසික පීඩනයට ලක් නොකිරීම.

*බුද්ධිමය දේපළ අයුතු ලෙස භාවිත නොකිරීම.

*දත්ත ලබාදීම පිළිබඳ දත්ත දායකයා අගය කිරීම.

1.බුද්ධිමය දේපළ අයුතු ලෙස භාවිත නොකිරීම

.

වෙනත් කර්තෘවරයෙක්ගේ ග්‍රන්ථයක්,ලේඛනයක් අවසරයකින් තොරව ලබාගෙන එය තමාගේ ග්‍රන්ථයක්,ලිපියක් ලෙස ඉදිරිපත් කිරීම පර්යේෂකයකු විසින් සිදු කරනු ලබන ආචාර ධර්ම කඩ කිරීමකි.ඇතැම් අවස්ථාවලදී ප්‍රසිද්ධ පුද්ගලයන් පවා අන් අයගේ ග්‍රන්ථයන් ඔවුන්ගේ මරණින් පසු තමාගේ නම යොදා ප්‍රසිද්ධියට පත්කළ අවස්ථාවන්ද ඇති අතර එවැනි තත්ත්වයකදී නීතිමය පිහිට පැතීම දක්වා වර්ධනය වන අවස්ථා සමාජය තුළ බහුලව දක්නට ලැබේ.එසේ බුද්ධිමය දේපළ අයථා ලෙස භාවිත කිරීමෙන් ලක්‍ෂ පහක් නොඉක්මවූ දඩයක් හා මාස හයක් නොඉක්මවූ සිරදඬුවම් යනාදිය මේ සඳහා ගනු ලබන ක්‍රියා මාර්ග වේ.

2.දත්ත දායකයාගේ ආරක්ෂාව තහවුරු කිරීම,දත්ත දායකයාගේ පෞද්ගලිකත්වය ආරක්ෂා කිරීම.

ප්‍රතිචාරකයාගේ රහස්‍ය භාවය ආරක්ෂා කරමින් ඔවුන්ගේ ප්‍රතිරූපයට හානි නොවන ආකාරයට ඉදිරිපත් කිරීම සිදු නොවුනහොත් එය ප්‍රබල ලෙස පර්යේෂකයෙකු විසින් සිදු කරනු ලබන ආචාර ධර්ම කඩ කිරීමකි.මෙහිදී පර්යේෂණයට අදාල නොවන ඔවුන්ගේ පුද්ගලික කාරණා පිළිබඳ විමසීම හෝ විමසා ලබාගත් පුද්ගලික කරුණු නම්, ගම් සහිතව ඉදිරිපත් කිරීම ආචාර ධර්මයන්ට පටහැනිය.ඔවුන් පර්යේෂකයා සමග පවතින සමීපත්වය නිසා එය පැහැදිලි කළ ද එහි රහස්‍යභාවය ආරක්ෂා කිරීම පර්යේෂකයාගෙන් ඉටුවිය යුතු ප්‍රධාන වගකීමකි.එසේ නොවුනහොත් අදාල ප්‍රතිචාරකයාව නැවත සමාජගත වීමේ ප්‍රශ්නයක් ඇති විය හැකිය.

3.හිතා මතා දත්ත විකෘති නොකිරීම

පර්යේෂණයක ආචාරධර්ම පිළිබඳ සැලකීමේදී බොහෝ විට කඩවීමට ලක්වන ආචාර ධර්මයක් ලෙස මෙය දැක්විය හැකිය.ආචාර ධර්ම කඩවීම සාධාරණීය කරණය කළනොහැක්කකි.එබැවින් ලබාගත් දත්ත යනු පර්යේෂකයෙකු සිදු කරන වැදගත්ම කොටසයි.යම් පර්යේෂකයකුට ලබාගත් දත්ත තම අරමුණු සාක්ෂාත් වන ආකාරයට හෝ පර්යේෂණයේදී සිදුවූ අඩුපාඩු මඟහරවා ගැනීම හෝ වෙනුවෙන් වෙනස් කිරීම තම හෘද සාක්ෂියටද පර්යේෂකයන්ටද අදාළ විෂය ක්ෂේත්‍රයටද කරනු ලබන දැඩි අසාධාරණයකි.

4.පක්ෂපාතීත්වයෙන් තොරවීම

පර්යේෂණයේ ප්‍රතිඵල වාර්තා කිරීමේදී පර්යේෂකයා උපරිම අවංක භාවයකින් කටයුතු කළ යුතුය.එනම් ලැබෙන දත්ත තමාට අවශ්‍ය පරිදි වෙනස් කිරීම හෝ ව්‍යාජ දත් ඇතුළු කිරීම බරපතළ ආචාර ධර්මීය වරදක් බැවින් තම පෞද්ගලික මතවාදයන්ට වඩා ලැබුණු සැබෑ දත්ත වලට මුල් තැන ලබාදීම මෙහිදී වැදගත් වේ.උදාහරණයක ලෙස වෙළද දැන්වීම් පිළිබදව සමීක්ෂණයක් සිදු කිරීමේදී, වෙළඳ දැන්වීම් ප්‍රවර්ධනය කරන ආයතන වලට හෝ එම පාර්ශ්වයන්ට පක්ෂක්ග්‍රාහී නොවී ස්වාධීනව කටයුතු කිරීමට පර්යේෂකයා උත්සාහ කළයුතුය.

 

සන්නිවේදනයේ පුරෝගාමී මහාචාර්යය විල්බර් ශ්‍රාම්

ජර්මනියේ උපත ලද විල්බර් ශ්‍රාම් නුතන සන්නිවේදනයේ පියා ලෙස ඉමහත් ආඩම්බරයෙන් සලකනු ලැබේ.ඔහු විසින් සන්නිවේදනය පිළිබඳ පළ කරන ලද නිර්වචනය සන්නිවේදනයේ සමස්ත හරය ගොනු වූ විශිෂ්ට නිර්වචනයක් ලෙස හැඳින්විය හැක.එනම්,තොරතුරු ගැබ් වූ සංඥාවක් නිසා දෙපාර්ශයක් අතර එක හා සමාන මානසික තත්ත්වයක් ඇති කරලීම සන්නිවේදනයයි''යනු එම නිර්වචනයයි.

මෙම නිර්වචනය පිළිබදව පැහැදිළි කිරීමක් කිරීමේ දී ශ්‍රාම් මෙහි''දෙපාර්ශවයක්''යනුවෙන් හදුන්වන්නේ''සන්නිවේකයා'' හා ''ග්‍රාහකයායි'' එක් පාර්ශ්වයක සන්නිවේදකයා සිටින අතර''තොරතුරු'' ගැබ් වූ සංඥාව යනු සංදේශයයි. මෙම තොරතුරු ගැබ්ව ඇත්තේ සංඥාව තුළය. එම ''සංඥාව'' දෙපාර්ශ්වය අතර හුවමාරු වන බව ශ්‍රාම් විස්තර කරයි. එසේම විල්බර් ශ්‍රාම් තම නිර්වචනයේ ද ඵලය හෙවත් බලපෑම පිළිබදව ද අවධානය යොමු කරයි. එනම් ''සමාන මානසිකත්වයක් ඇතිකරලීමයි''

සන්නිවේදනය දෙස සියලු අංශ නියෝජනය වන අයුරින් විමර්ශනයට ලක් කොට ඇති මොහු සන්නිවේදනය විධිමත් අඩිතාලමක් කරා ගෙන ඒමට පුරෝගාමී වූ දාර්ශනිකයෙන් ලෙස පෙන්වා දිය හැක.

තව ද සන්නිවේදන අධ්‍යයනය විධිමත් ලෙස ආයතනගත කිරීමට මෙන්ම සන්නිවේදන විෂයෙහි ප්‍රමුඛ දායකත්වයක් සපයන ලද පුද්ගලයා වන්නේ මහාචාර්ය විල්බර් ශ්‍රාම්ය. ඔහු විසින් සන්නිවේදන අධ්‍යයනය විධිමත් ආකාරයට අධ්‍යයනය කිරීමට අවශ්‍ය පදනම සකස් කරනු ලබීය.සන්නිවේදන අධ්‍යයන ක්ෂේත්‍රයෙහි විවිධ අංශ කෙරෙහි අවධානය යොමු කළ ශ්‍රාම් පර්යේෂකයකු ලෙස ද න්‍යායවාදියකු ලෙස ද විෂය පෝෂණය කරන ලදි. සන්නිවේදන විෂය දෙස නව දෘෂ්ටිකෝණයකින් බැලීමට අවශ්‍යය පරිසරය ඔහු විසින් ගොඩ නගන ලද්දේ යැයි සඳහන් කළ හැකිය.

විල්බර් ශ්‍රාම් විසින් 1948 දී ඉලිනෝයි විශ්ව විද්‍යාලයෙහි "සන්නිවේදන පර්යේෂණ ආයතනය" නම් ආයතනය පිහි‍ටුවනු ලැබීය. ඔහු එම ආයතනයේ අධ්‍යක්‍ෂක වරයා ද විය.1947 සිට 1955 දක්වා ඉලිනෝයි විශ්ව විද්‍යාලයෙහි සන්නිවේදන අධ්‍යයනය පිළිබඳ  මහාචාර්ය වරයකු ලෙස ද ඔහු කටයුතු කළ  අතර ඉන් පසුව 1955 දී ස්ටැන්ෆර්ඩ් විශ්ව විද්‍යාලයේ ද ඉහත ආකාරයේම පර්යේෂණ ආයතනයක් පිහි‍ටුවීමට ශ්‍රාම් කටයුතු කරන ලදි. 1955 සිට ස්ටැන්ෆර්ඩ් පර්යේෂණ ආයතනයේ අධ්‍යයක්ෂක ලෙස කටයුතු කළ අතරම ජාත්‍යන්තර සන්නිවේදනය පිළිබඳ මහාචාර්යයවරයා ලෙස ද කටයුතු කරන ලදි. තුන්වන ලෝකයේ රටවල සංවර්ධනයට සන්නිවේදනය දායක කර ගත හැකි බව තේරුම් ගත් මුල්ම පුද්ගලයා වන්නේ ද ශ්‍රාම්ය. 1964 දී විල්බර් ශ්‍රාම් හා ඩැනියල් ලර්නර් හවායි නුවර දී“Communication and Change in the Developing Countries” නමින් විශාල සම්මන්ත්‍රණයක් සංවිධානය කළ අතර ඒ නමින් පොතක් ද නිකුත් කරන ලදි. එහි දී ශ්‍රාම් 1900 අවසාන දශකය වන විට විධිමත් ලෙස පාඨමාලාගතව සන්නිවේදන අධ්‍යයනය විශ්වවිද්‍යාල තුළ අධ්‍යයනය කිරීම මුළු ලොව පුරා විසිරී යන ලදි.1970 දශකයෙන් පසුව සන්නිවේදන අධ්‍යයනය විෂය කෙරෙහි ප්‍රමුඛතාවක් යුරෝපීය විශ්වවිද්‍යාල ලබා දෙන ලදි 

 ජන මාධ්‍ය වර්ගීකරණය

ජන මාධ්‍ය වර්ගීකරණය විවිධාකාරය.මුද්‍රිත මාධ්‍ය සහ විද්‍යුත් මාධ්‍ය ලෙසයි. මුද්‍රිත මාධ්‍ය ලෙස පුවත්පත් සහ සගරා හදුනා ගත හැකි අතර විද්‍යුත් මාධ්‍ය ලෙස ගුවන්විදුලිය සහ රූපවාහිනිය හදුනා ගත හැකිය.තාක්ෂණයට අනුව ඩිජිටල් මාධ්‍යයේ ආගමනයෙන් ජනමාධ්‍ය තවත් ආකාරයකට වර්ග කෙරේ.

ජනමාධ්‍ය පිළිබදව හැදින්වීමේ දී ජනමාධ්‍ය සදහා නිර්වචන ගණනාවක් ඉදිරිපත් වී ඇත.

■ ජනසන්නිවේදනය සාර්ථක කර ගැනීම සඳහා කාලය හෝ දුර අතර පණිවිඩ හුවමාරු කර ගැනීමට යොදනු ලබන උපාංග ජනමාධ්‍ය යි.

■ නූතන සමාජයේ පවතින ප්‍රධාන ජනමාධ්‍ය ලෙස පොත්, සඟරා, පුවත්පත්, ගුවන්විදුලිය හා රූපවාහිනිය හඳුනා ගත හැකි බව ඩිෆ්ලුවර් හා ඩෙනිස්‘ජන සන්නිවේදන අවබෝධය’කෘතියේ දක්වා ඇත.

■ ඔක්ස්ෆර්ඩ් ශබ්දකෝෂයට අනුව, “අදෘශ්‍යමාන ව වෙසෙන පිරිසකට කිසියම් මාධ්‍යයකින් අමතන්නේ නම් එය ජනමාධ්‍ය වේ”

■“ජනමාධ්‍ය ලෙස අර්ථකථනය කරන්නේ පුළුල් ප්‍රදේශයක විසිරී පවතින බහුවිධ, අදෘශ්‍ය ග්‍රාහක කොට්ඨාසයකට ආමන්ත්‍රණය කරනු ලබන මාධ්‍ය වේ.”

ජනමාධ්‍ය සතු ලක්ෂණ 

ආයතනික ස්වරූපය:

 ජන මාධ්‍ය යනු හුදෙක් පුද්ගලයෙකු විසින් කරනු ලබන කාර්යයක් නොවේ. එය පුවත්පත් ආයතන, රූපවාහිනී නාලිකා වැනි සංවිධානාත්මක ආයතන හරහා සිදුවන ක්‍රියාවලියකි.

​ප්‍රතිපෝෂණය (Feedback) ප්‍රමුඛ නොවීම:

 මුහුණට මුහුණලා සිදුකරන සන්නිවේදනයේදී මෙන් ක්ෂණික ප්‍රතිපෝෂණයක් මෙහිදී බලාපොරොත්තු විය නොහැක. නූතන සමාජ මාධ්‍ය නිසා මෙය යම් තරමකට වෙනස් වී ඇතත්, සාම්ප්‍රදායික ජන මාධ්‍ය තුළ ප්‍රතිපෝෂණය ප්‍රමාද වී හෝ වක්‍රව ලැබේ.

​පණිවිඩයේ පොදු බව:

 ජන මාධ්‍ය මගින් ලබාදෙන තොරතුරු පුද්ගලික ඒවා නොවන අතර, ඒවා පොදු ජනතාවගේ පරිභෝජනය සඳහා සකස් කරන ලද දෑ වෙයි.

​තාක්ෂණික භාවිතය: 

මුද්‍රණ යන්ත්‍ර, විකාශන උපකරණ, චන්ද්‍රිකා තාක්ෂණය හෝ අන්තර්ජාලය වැනි දියුණු තාක්ෂණික මෙවලම් භාවිතයෙන් තොරව ජන සන්නිවේදනයක් සිදු කළ නොහැක.

​දොරටු පාලක (Gatekeeping) ක්‍රියාවලිය: 

මාධ්‍ය ආයතනයක් තුළ ප්‍රවෘත්ති සංස්කාරකවරුන් වැනි නිලධාරීන් විසින් මහජනයා වෙත යා යුතු තොරතුරු මොනවාද යන්න තෝරා බේරා ගැනීම සිදු කරයි.

ජන මාධ්‍ය සතු ප්‍රධාන කාර්යභාරයන් 

ජන මාධ්‍ය යනු සමාජයක පැවැත්ම සහ වර්ධනය සඳහා අත්‍යවශ්‍ය සාධකයකි. ප්‍රමුඛ පෙළේ සන්නිවේදන විද්‍යාඥයකු වූ හැරල්ඩ් ලැස්වෙල් සහ චාල්ස් රයිට් වැනි විද්වතුන් පෙන්වා දුන් පරිදි ජන මාධ්‍ය සතු ප්‍රධාන කාර්යභාරයන් කිහිපයක් පහත පරිදි විස්තර කළ හැකිය.

​1. සුපරීක්ෂණය (Surveillance)

​සුපරීක්ෂණය යනු සමාජයේ සහ ලෝකයේ සිදුවන දෑ පිළිබඳව ජනතාව දැනුවත් කිරීමේ කාර්යයයි. මෙහිදී මාධ්‍ය "සමාජයේ මුරබල්ලා" (Watchdog) ලෙස ක්‍රියා කරයි. ස්වාභාවික විපත්, යුද්ධ, ආර්ථික වෙනස්කම් හෝ දේශපාලන තීරණ පිළිබඳව තොරතුරු කඩිනමින් ජනතාව වෙත ලබා දීම මෙයට අයත් වේ. මෙය කොටස් දෙකකට බෙදිය හැකිය:

​අනතුරු හැඟවීමේ සුපරීක්ෂණය: සුළි සුළං හෝ වසංගත වැනි ආසන්න අනතුරක් පිළිබඳව දැනුම් දීම.

​උපකාරක සුපරීක්ෂණය: කොටස් වෙළඳපොළ තොරතුරු, කාලගුණ වාර්තා හෝ එදිනෙදා ජීවිතයට වැදගත් වන ප්‍රවෘත්ති ලබා දීම.

​2. අර්ථකථනය (Interpretation)

​හුදු තොරතුරු වාර්තා කිරීමට එහා ගොස්, එම තොරතුරුවල අර්ථය සහ බලපෑම විග්‍රහ කිරීම මෙහිදී සිදු කෙරේ. මාධ්‍ය මගින් පුවත් විශ්ලේෂණය කිරීම, කතුවැකි ලිවීම සහ විද්වත් සාකච්ඡා පැවැත්වීම හරහා සංකීර්ණ සිදුවීමක් සාමාන්‍ය ජනතාවට තේරුම් ගත හැකි අයුරින් සකස් කර දෙයි. මෙමගින් කිසියම් සිදුවීමක් කෙරෙහි මහජන මතය හැඩගැස්වීම සහ සිදුවීම් අතර ඇති සබඳතාවය පැහැදිලි කිරීම සිදු වේ.

​3. සහසම්බන්ධය (Correlation)

​සමාජයේ විවිධ කොටස් හෝ ආයතන එකිනෙක සම්බන්ධ කිරීම සහසම්බන්ධය ලෙස හැඳින්වේ. යම් පොදු අරමුණක් හෝ ගැටලුවක් වෙනුවෙන් ජනතාව ඒකරාශී කිරීමට මාධ්‍ය මෙහිදී කටයුතු කරයි. උදාහරණයක් ලෙස, ජාතික ආපදාවකදී ආධාර එකතු කිරීම සඳහා මාධ්‍ය මගින් ජනතාව දිරිමත් කිරීම හෝ රජයේ ප්‍රතිපත්තිවලට ජනතා ප්‍රතිචාර එක්තැන් කිරීම දැක්විය හැකිය. මෙය සමාජ ඒකාබද්ධතාවය පවත්වා ගැනීමට ඉවහල් වන කාර්යයකි.

​4. සමාජානුයෝජනය (Socialization / Cultural Transmission)

​මෙය මාධ්‍ය සතු අධ්‍යාපනික සහ සංස්කෘතික කාර්යයකි. සමාජයක පවතින සාරධර්ම, සම්ප්‍රදායන්, නීති රීති සහ සංස්කෘතික අනන්‍යතාවයන් පරපුරෙන් පරපුරට දායාද කිරීමට මාධ්‍ය දායක වේ. විශේෂයෙන්ම ළමයින් සහ තරුණ පිරිස සමාජයේ පිළිගත් චර්යා රටාවන්ට අනුගත කිරීමේදී (සමාජානුයෝජනය) රූපවාහිනිය, පුවත්පත් සහ අන්තර්ජාලය ප්‍රබල බලපෑමක් කරයි. මාධ්‍ය හරහා ඉදිරිපත් කෙරෙන ආදර්ශවත් චරිත සහ වැඩසටහන් මගින් පුද්ගල පෞරුෂය හැඩගැස්වීම මෙහිදී සිදු වේ.

ඌව ප්‍රජා ගුවන්විදුලිය

ඌව ප්‍රජා ගුවන්විදුලියේ ආරම්භය ශ්‍රී ලංකීය ගුවන්විදුලි වංශකතාවේ විප්ලවීය සන්ධිස්ථානයක් ලෙස සැලකේ. යුනෙස්කෝ (UNESCO) සංවිධානයේ මූල්‍ය හා තාක්ෂණික දායකත්වය ඇතිව 1986 වසරේදී බණ්ඩාරවෙල කේන්ද්‍ර කරගනිමින් මෙය ආරම්භ කරන ලදී. මහවැලි ප්‍රජා ගුවන්විදුලි ව්‍යාපෘතිය හරහා ලැබූ අත්දැකීම් පදනම් කරගෙන, ග්‍රාමීය ජනතාවගේ හඬට නිසි වේදිකාවක් ලබා දීම මෙහි මූලික අරමුණ විය. ආයතනික මට්ටමින් මෙහෙයවන ලද සාම්ප්‍රදායික ගුවන්විදුලි කලාවෙන් බැහැරව, ජනතාවගේ සහභාගිත්වයෙන්ම පවත්වාගෙන ගිය සැබෑ ප්‍රජා ගුවන්විදුලි ආකෘතියක් ලෙස මෙය හඳුන්වා දිය හැකිය. විශේෂයෙන්ම ඌව පළාතේ දුෂ්කර ගම්මානවල වෙසෙන ගොවි ජනතාව සහ වතුකරයේ ශ්‍රමිකයන් මුහුණ දෙන ප්‍රාදේශීය ගැටලු සාකච්ඡා කිරීමටත්, ඔවුන්ගේ සංස්කෘතික අනන්‍යතාව රැක ගැනීමටත් මෙම සේවය මඟින් සුවිශේෂී ඉඩකඩක් වෙන් කෙරිණි.

2003 වර්ෂයේ සිට ගුවන්විදුලි වැඩසටහන් විකාශය සිදුකරන ඌව ප්‍රජා ගුවන්විදුලියේ ආරම්භක අරමුණ වූයේ ඌව පළාතේ සංවර්ධන සන්නිවේදනය සඳහා මෙවලමක් වීමයි.

ඌව පළාත් සභාව ශ්‍රී ලංකා ගුවන්විදුලි සංස්ථාවේ විකාශන සහයෝගය මත පවත්වා ගෙන යනු ලබන ඌව ප්‍රජා ගුවන්විදුලිය ආරම්භ කරන ඇත්තේ  එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයේ අරමුදල් සහ තාක්ෂණික දායකත්වය ඇතිව වන අතර  තිලක් ජයරත්න, විජයානන්ද ජයවීර වැනි  කීර්තිමත් දේශීය විශේෂඥයින්ගේ සහ විදෙස් සන්නිවේදනඥයින්ගේ මග පෙන්වීම මත ආරම්භ කරන ලද  ප්‍රජා පාදක වැඩසටහන් සරණියක් පවත්වා ගෙන යෑම පසුගිය දහසය වසරක කාලය මුලුල්ලේ ඌව ප්‍රජා ගුවන්විදුලිය ඉටුකළ සුවිශේෂී කාර්ය භාරය අතර වේ .

97.6 MHz ඔස්සේ ඌව ප්‍රජා ගුවන්විදුලිය මේ වනවිට බදුල්ල,මොණරාගල,අම්පාර,⁣මඩකලපුව,පො⁣ළොන්නරුව,දකුණු පළාත,මාතලේ ලග්ගල ඇතැම් ප්‍රදේශ මෙන්ම රත්නපුර දිස්ත්‍රික් ඇතැම් ප්‍රදේශ ආවරණය කරයි.

හපුතලේ සම්ප්‍රේෂණය ඔස්සේ වොට් 2500ක සම්ප්‍රේෂණයක් ඔස්සේ කි.මි 200ක ආසන්න පරාසයක් ආවරණය කරයි.

විශේෂ ලක්ෂණ

​*ජන සහභාගිත්වය:

 සාම්ප්‍රදායික ගුවන්විදුලි සේවාවලට වඩා වෙනස්ව, ප්‍රදේශයේ ජනතාවටම වැඩසටහන් නිෂ්පාදනයට සහ ඉදිරිපත් කිරීමට අවස්ථාව ලබා දීම මෙහි විශේෂත්වයකි.

​*ප්‍රාදේශීය අනන්‍යතාව: 

ඌව පළාතට ආවේණික වූ සංස්කෘතිය, ජනකවි, සහ ප්‍රාදේශීය ව්‍යවහාරයන්ට මුල් තැනක් දෙන ලදී.

​*ජංගම මැදිරි (Mobile Studios): 

ගම්මාන කරා ගොස් ජනතාව අතර සිට සජීවීව වැඩසටහන් පටිගත කිරීමේ ක්‍රමවේදයක් මෙහි ක්‍රියාත්මක විය.

 අන්තර් සංස්කෘතික සන්නිවේදනය

සංස්කෘතියක් යන්න සෑම සමාජ පද්ධතියක මිනිසාගේ පැවැත්ම රඳා පවත්නා සාධකයක් වීම තුළ ගතික ක්‍රියාවලියක ප්‍රතිඵලයක් ලෙස හඳුනාගත හැකිය. සංස්කෘතිය යන කාරණය තුළ භාෂාව පදනම් කර ගැනීමේදී කර මිනිසාගේ සිරිත්, විරිත් චා-රිත්‍ර ආදී ආදී සාධක සම්බන්ධ කරගත් ජීවන රටාවක් එක්ක බැඳී පවත්නා සුවිශේෂී වූ කරුණක් ලෙස මේ "සංස්කෘතිය" යන්න විස්තර කිරීමට ලක් කළ හැකිය.

එඩ්වඩ් ටයිලර් මානව හා සමාජ විද්‍යාඥයා දක්වන ආකාරයට "සංස්කෘතිය දැනුම, ඇදහිලි,විශ්වාස, කලාව, සදාචාරය, නීතිය, සිරිත්-විරිත් හා සමාජයේ සාමාජිකයෙකු වශයෙන් සාක්ෂාත් කරගත් හුරුපුරුදු හා හැකියාවන් ඇතුලත් සංකීර්ණ සමස්තයයි"  යන අදහස මිනිසාගේ ජීවන රටාව හා බැඳී පවත්නා සුවිශේෂී මානව අන්තරය සාධකයක් බව සංස්කෘතිය යන අදහස හරහා ඉදිරිපත් කරවයි. සංස්කෘතිය සීමාසහිත සීමාවන්ට යා නොහැකි දෙයක් ලෙස හඳුනා ගැනීමේදී එය එක් එක් පුද්ගලයාගෙන් පුද්ගලයාට දැනෙන ආකාරය මත වෙනස් වීමකට ලක් වේ. මෙය තවදුරටත් විස්තර කර දැක්වීමේදී හුදු සංස්කෘතියට එක් එක් අයට එය පුද්ගල දැමීමත් සමග එකම සංස්කෘතියක් දෙයාකාරයකින් සංජානනය වීම තුළ හැඟීම් මත පදනම් වේ. සන්නිදර්ශනයක් ලෙස දක්වන්නේ නම් භාෂාව මත පදනම් වීමේ දී සංස්කෘතිය පිළිබඳව කථා බහට ලක් කිරීමේ දී භාෂාව මත සමහර සංස්කෘතීන් වෙනස් වීමකට ලක් විය හැක . එය සංජානනය කාරණාවක් වීමේදී විශේෂයෙන් ලාංකීය කඳුකර ඉන්දීය දෙමළ භාෂාව භාවිත වන සමාජ සංස්කෘතිය ලාංකීය දෙමළ භාෂාව භාවිතා වන සංස්කෘතියෙන් වෙනස් විය හැකි අතර එය ගැඹුරින් අධ්‍යයනයට ලක් කිරීමේ දී, එහි පවත්නා වෙනස හඳුනාගත හැකිය. මෙයට බොහෝ විට ප්‍රධාන හේතුව බවට පත්වන්නේද මහා සංස්කෘතියේ පවත්නා උප සංස්කෘතිමය කාරණා පාදක වීම මතය.

අන්තර් සංස්තික සන්නිවේදනය අවශ්‍ය වීමට හේතු

1.අන්තර් සංස්කෘතික පරිසරයක් තුළ ජීවත් වීමේ දී සන්නිවේදන කටයුතු සදහා අර්ථ බාධා වලින් තොර වීමට

2.අන්තර් සංස්කෘතික අවබෝධය වර්ධනය කර ගැනීමට සහ සංස්තික පරස්පරයන් තුළ මතු විය හැකි ගැටලු අවම කර ගැනීමට

3.සංස්කෘතික ආක්‍රමණයන්,විවරණයන්,හුවමාරු කාර්‍යන් සිදු වන අවස්ථා වල එතුළින් සිදු විය හැකි සාධනීය හා නිෂේධනීය බලපෑම් තේරුම් ගනිමින් විචාරශීලීව කටයුතු කිරීම

4.අන් සංස්කෘතින් වල මෙන්ම ස්වකීය සංස්කෘතියේ ඇති සම විෂමතා මෙන්ම අගයන් හා දුබලතාවයන් අවබෝධ කර ගනිමින් සංස්කෘතික ඒකාකෘතිකරණයට ලක් නොවී සාධනීය හා විවෘත මනසකින් කටයුතු කර ගැනීමට අවශ්‍ය නිපුණතා වර්ධනය කර ගැනීමට

 රූපවාහිනියේ ගමන් මග

අද වන විට රූපවාහිනීය යනු ඉතා සරල, ලොව පුරා නිවාස, කාර්යාල ආදී ස්ථාන වල බිලියන ගණනක් දෙනා බාවිතා වන අත්‍යවශ්‍යම ඉලෙක්ට්‍රොණික උපාංගයක් බවට පත් වී ඇත. එහෙත් මීට වසර 100 කට පමණ පෙර කාලය සැලකීමේදී  රූපවාහිනිය යනු කුමක්දැයි කිසිවෙකු හෝ දැන සිටියේ නැත. ඇත්ත වශයෙන්ම කිවහොත්,අප අද සෑම දෙනාම රූපවාහිනි යන්ත්‍ර බාවිතා කලද 1947 දී පමණ රූපවාහිනි යන්ත්‍ර බාවිතය සදහා අයිතිය හිමිවූයේ වරප්‍රසාදලත් ඇමරිකානුවන්ට පමණි. නමුත් මෙලෙස ඉතා සුලු පිරිසක් පමණක් භාවිතා කරනු ලැබු මෙම මෙවලම, ඉතා කෙටි කාලයක් තුල විවිධ වෙනස් කම් වලට ලක්වෙමින්  ලොව පුරා  මිනිසුන්ගේ විසිත්ත කාමරයේ  ප්‍රධාන තැනක් හිමි කරගත් මෙවලමක් දක්වා සංවර්ධනය වූයේ  කෙලෙසද?

අප රූපවාහිනීය (TV එක) ලෙස සදහන් කල පමණින් අපට හැගෙන්නේ අප අද භාවිතා කරනු ලබන විදුලියෙන් ක්‍රියාත්මක වන විද්‍යුත් රූපවාහිනීය වේ.එහෙත් රූපවාහිනියේ ඉතිහාසය සොයාගෙන යෑමේදී ප්‍රථම රූපවාහිනීය ලෙස හමුවන්නේ 1800 - 1900 කාල වකවානු වලදී බාවිතාකරන ලද යාන්ත්‍රක රූපවාහිනීය යි.මෙහිදී සිදු කරනු ලබන්නේ යාන්ත්‍රක ක්‍රමයක් මගින් ජායාරූපය ස්කෑන් කිරීම සිදුකර ඉන් අනතුරුව එම රූප තිරයකට සම්ප්‍රේෂණය කිරීම වේ. මේ සදහා මූලික පදනම වැටෙන්නේ  නිප්කෝ විසින් නිර්මාණය කරන ලද විදුලි දුරේක්ෂය මගින් වේ.

නිප්කෝ විසින් සොයාගත් මෙම උපාංගය තව දුරටත් වැඩි දියුණු කර 1920 ගණන් වල මුල් භාගයේදී ස්කොට්ලන්ත ජාතිකයකු වන ජෝන් ලොජි බෙයාඩ් විසින් පළමු වරට වයර් රහිතව රූප යැවීම සිදුකර ඒවා දර්ශනය කල හැකි උපකරනයක් නිර්මාණය කරන ලදී. බෙයාඩ් විසින් මෙම උපකරනය නම් කරනු ලැබුවේ ටෙලිවයිසරය (Baird Televisor) නමින් වේ.

බෙයාඩ් විසින් පර්යේෂණ සිදුකරනු ලැබුවේ චලනය වන දසුන් යම් දුරකට සම්ප්‍රේෂණය කිරීම හා නැවත එම දසුන් තවත් ස්ථානයක සිට ග්‍රහණය කර ඒවා නැවත දර්ෂනය කලහැකි උපකරනයක් නිර්මාණය කිරීම පිළිබදව වේ. මෙහිදී  චලනය වන දසුනක් යම් දුරකට සම්ප්‍රේෂණය කරගැනීමට හැකි උවද මෙම චලන රූප අපහැදිලි ඒවා විය.

ඉන්පසු රුසියානු ජාතික බොරිස් රෝසිං සහ බ්‍රිතාන්‍යය ජාතික ඒ.ඒ. කැම්බල් විසින් බෙයාඩ් විසින් නිර්මාණය කල රූපවාහීනී තාක්ෂණයම උපයෝගී කරගෙන නව රූපවාහිනී පද්ධතියක් නිර්මාණය කළේය.මෙම සොයාගැනීම ද රූපවාහිනී තාක්ෂනයේ ඉදිරි ගමනට මනා පිටුවහලක් විය.

මෙලෙස විවිධ සොයාගැනීම් සිදුකරමින් බෙයාර්ඩ්ගේ තාක්ෂඅද වන විට රූපවාහිනීය යනු ඉතා සරල, ලොව පුරා නිවාස, කාර්යාල ආදී ස්ථාන වල බිලියන ගණනක් දෙනා බාවිතා වන අත්‍යවශ්‍යම ඉලෙක්ට්‍රොණික උපාංගයක් බවට පත් වී ඇත. එහෙත් මීට වසර 100 කට පමණ පෙර කාලය සැලකීමේදී  රූපවාහිනිය යනු කුමක්දැයි කිසිවෙකු හෝ දැන සිටියේ නැත. ඇත්ත වශයෙන්ම කිවහොත්,අප අද සෑම දෙනාම රූපවාහිනි යන්ත්‍ර බාවිතා කලද 1947 දී පමණ රූපවාහිනි යන්ත්‍ර බාවිතය සදහා අයිතිය හිමිවූයේ වරප්‍රසාදලත් ඇමරිකානුවන්ට පමණි. නමුත් මෙලෙස ඉතා සුලු පිරිසක් පමණක් භාවිතා කරනු ලැබු මෙම මෙවලම, ඉතා කෙටි කාලයක් තුල විවිධ වෙනස් කම් වලට ලක්වෙමින්  ලොව පුරා  මිනිසුන්ගේ විසිත්ත කාමරයේ  ප්‍රධාන තැනක් හිමි කරගත් මෙවලමක් දක්වා සංවර්ධනය වූයේ  කෙලෙසද?

මෙලෙස විවිධ සොයාගැනීම් සිදුකරමින් බෙයාර්ඩ්ගේ තාක්ෂණය අනුව රූපවාහිනී සම්ප්‍රේෂණ කටයුතු   1937 පමණ වන තෙක් සිදුවිය. 

බෙයාර්ඩ්ගේ තාක්ෂණය අනුව යාන්ත්‍රිකව සිදු කළ රූපවාහිනී දසුන් සම්ප්‍රේෂණය ඉලෙක්ට්‍රොනික තාක්ෂණය යොදාගෙන ඉතා පහසුවෙන් හා කාර්යක්ෂම සිදුකළ හැකි බව ඉක්මණින්ම සොයා ගැණුනි. එමනිසා බෙයාර්ඩ්ගේ රූපවාහිනී සම්ප්‍රේෂණ ක්‍රමවේදය භාවිතයෙන් අත්හැර ඉලෙක්ට්‍රෝණික තාක්ෂණ ක්‍රමවේදය භාවිතා කරන ලදී. මෙහි ප්‍රතිඵලයක් වශයෙන් ඉලෙක්ට්‍රෝණික රූපවාහිනීය බිහිවිය. දින කිහිපයකට පෙර ශ්‍රී ලංකාව ට රූපවාහිනිය පැමිණ වසර 46 සම්පූර්ණ විය .

රූප පෙට්ටිය වටා රැස්වන පවුල් අසල් වාසීන්.. අධ්‍යාපනික සංදර්ශන සඳහා ගායනා කරන දරුවන්. ගම්වැසියන් සහ නගරවාසීන් එකම නාට්‍යය නරඹමින්, සිනාසෙමින් සහ එකට අඬමින් ආශ්වාදයක් ලබා ගත්හ.

කළු-සුදු සිට HD දක්වා, ජනප්‍රවාදවල සිට අනාගතවාදී අදහස් දක්වා, ජාතික සිදුවීම්වල සිට එදිනෙදා ජීවිතය දක්වා ,පුළුල් ජාලයක් ලෙස ලොව ම දෙඇස් මානයෙ තබන,ඉතා ප්‍රයෝජන වත්  සංන්නිවේදන උපකරණකි.

 සමීක්ෂණ යනු

■ සමීක්ෂණ යන්න පිළිබඳ ඔක්ස්ෆර්ඩ් ශිෂ්‍ය ශබ්දකෝෂය සඳහන් කරන්නේ සාමාන්‍ය ජනතාවගේ අදහස් හා හැසිරීම් පිළිබඳ විමර්ශනය කිරීම යනුවෙනි. මෙය සාමාන්‍යයෙන් ඔවුන්ගෙන් ප්‍රශ්න ඇසීම මඟින් සිදු කෙරෙයි.(Oxford Learner's Dictionary) 

■ Survey යන වචනයෙහි අර්ථය ලෙස මලලසේකර ශබ්දකෝෂය දක්වන්නේ, ‘සෝදිසි කරනවා, සමීක්ෂණය කරනවා, සමීක්ෂණය’ යන්න යි.

■ සමීක්‍ෂණය තෝරා ගත් නිශ්චිත භූමි කලාපයක වාසය කරන මිනිසුන්ගෙන් තොරතුරු රැස් කර ගැනීම සඳහා යොදා ගනු ලබන පර්යේෂණ විධි ක්‍රමයකි.

■සමීක්ෂණ යන්න පිළිබඳ ඉදිරිපත් වී ඇති නිර්වචන ඇසුරෙන් තව දුරටත් එහි කාර්ය විග්‍රහ වේ.

“ප්‍රජාවක ක්‍රියාකාරකම් හා ඒවා නිර්මාණය වී ඇති ආකාරය පිළිබඳ ව සමාජ විද්‍යාත්මක ආකල්ප ඔස්සේ විමසා බැලීමේ දී යොදා ගන්නා ප්‍රමාණාත්මක දත්ත එකතු කිරීමේ ක්‍රියාවලියි."  (Mark Abraham)

“සමාජ තත්ත්වයක් හෝ සමාජ ප්‍රශ්නයක් ක්‍රමවත් ව හා විධිමත්ව විග්‍රහ කිරීමේ ක්‍රමය යි.” (Herman N. Morse)

■ ගැටලුවක් හෝ සංසිද්ධියක් පිළිබඳ විද්‍යාත්මක ක්‍රමවේදයක් ඔස්සේ සොයා බැලීම සඳහා සිදු කරන පර්යේෂණ ක්‍රියාවලියක දී ඊට අදාළ දතත් දායකයන්ගෙන් ඍජු ව ම තොරතුරු ඒකරාශී කර ගැනීම සදහා  භාවිත කරන උපාය මාර්ගයක් ලෙස ද සමීක්‍ෂණ හඳුනා ගත හැකි ය.

■ සමීක්‍ෂණයක් මඟින් පුද්ගලයා ගේ පෞද්ගලකි තොරතුරු, අදහස් මතවාද, යෝජනා, ක්‍රියාකාරකම්, හැසිරීම්, ආකල්ප යනාදි ය පිළිබඳ තොරතුරු (දත්ත) ලබා ගත හැකි ය.

■ සමීක්ෂණ ක්‍රියාවලියක දී සිදු වන්නේ ප්‍රාථමික දත්ත ඒකරාශී කිරීමයි

■ සමකාලීන ගැටලුවක් පිළිබඳ විද්‍යාත්මක ක්‍රමවේදයක් ඔස්සේ දත්ත ඒකරාශී කිරීම  සමීක්ෂණයකින් සිදු වේ.

සමීක්ෂණයක විධික්‍රම

සමීක්ෂණයකදී දත්ත රැස් කිරීම සදහා විධික්‍රම ගණනාවක් භාවිත කෙරේ.උදාහරණ කිහිපයක් පහත දක්වා ඇත.

1.ප්‍රශ්නාවලි

2.සම්මුඛ සාකච්ජා

3.නිරීක්ෂණ

4.සිද්ධි අධ්‍යනය

සමීක්ෂණ වර්ග

සමීක්ෂණ ක්‍රම පැහැදිලි කරන මූලික සමීක්ෂණ වර්ග 2කි.

1.විස්තරාත්මක සමීක්ෂණ

2.විග්‍රහාත්මක සමීක්ෂණ

සමීක්ෂණ ක්‍රියාවලිය

සමීක්ෂණයක් සිදු කිරීමේදී අනුගමනය කළ යුතු ක්‍රියාවලියක් නැතහොත් පියවර රැසක් පවතී.සමීක්ෂණ ක්‍රියාවලියේ ස්භාවය අනුව එහි පියවර වෙනස් වේ.මූලික වශයෙන් සමීක්ෂණයක් සදහා ඇතුළත් වන පියවර කිහිපයක් පහත දැක්වේ.

1.ගැටලුව හදුනා ගැනීම

2.අරමුණු හදුනා ගැනීම

3.මාතෘකාව තීරණය කිරීම

4.දත්ත රැස් කිරීම

5.දත්ත විශ්ලේෂණය කිරීම

6.නිගමන

7.වාර්තාව ලිවීම