My Blog List

Monday, 2 March 2026

ප්‍රාදේශීය ගුවන්විදුලිය යනු 


ප්‍රාදේශීය ගුවන්විදුලිය යනු නිශ්චිත භූගෝලීය ප්‍රදේශයක් ආවරණය වන පරිදි එම ප්‍රදේශයේ ජනතාවගේ සංස්කෘතික,සමාජීය සහ සංවර්ධන අවශ්‍යතා ඉලක්ක කරගනිමින් ප්‍රවෘත්ති වැඩසටහන් සහ තොරතුරු විකාශය කරන දේශීය මාධ්‍ය සේවාවකි.ප්‍රාදේශීය ගුවන්විදුලි සේවා ප්‍රධාන වශයෙන් ජාතික ගුවන්විදුලියේ අනුබද්ධ සේවා ලෙස කටයුතු කරයි.  ශ්‍රී ලංකාවේ පළමු ප්‍රාදේශීය සේවය 1979 අප්‍රේල් 12 දින ඇරඹි 'රජරට සේවය' වේ.එහි ප්‍රධාන අරමුණු ලෙස දේශීය කලාකරුවන් දිරිගැන්වීම,ප්‍රාදේශීය ප්‍රවෘත්ති වාර්තාකරණය,කෘෂිකාර්මික හා සංවර්ධන තොරතුරු ලබාදීම සහ ප්‍රජා සහභාගීත්වය වර්ධනය කිරීම යනාදිය දැක්විය හැකිය.

එමෙන්ම ශ්‍රී ලංකා ගුවන්විදුලි සංස්ථාව යටතේ රජරට සේවය,මහවැලි සේවය,රුහුණු සේවය,කඳුරට සේවය ආදිය ප්‍රධාන ප්‍රාදේශීය සේවාවන්  ක්‍රියාත්මක වේ.ජාතික මාධ්‍ය මගින් නොවැසෙන ප්‍රාදේශීය ගැටළුසිරිත් විරිත් සහ හඬ මතුකර පෙන්වීමට මෙය බෙහෙවින් උපකාරී වේ. 

ප්‍රාදේශීය ගුවන් විදුලියේ ප්‍රධාන ලක්ෂණ:

*භූගෝලීය සීමාව: එක්තරා ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාශයකට හෝ දිස්ත්‍රික්කයකට පමණක් ආවරණය සීමා වේ (උදා: රජරට සේවයරුහුණු සේවය).

*ප්‍රාදේශීය අනන්‍යතාවය: ප්‍රදේශයේ සංස්කෘතිය ගැමි වහර සාහිත්‍යය සහ සිරිත් විරිත් ප්‍රවර්ධනය කරයි.

*ජනතා සහභාගීත්වය: ප්‍රාදේශීය ජනතාවගේ ගැටළු සහ හඬට ඉඩ ලබා දෙන අතරඔවුන් නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලියට සෘජුව දායක කරගනී.

*ආර්ථික හා සමාජීය සංවර්ධනය: කෘෂිකර්මාන්තයසෞඛ්‍යය සහ අධ්‍යාපනය වැනි දේශීය අවශ්‍යතා මුල් කරගත් වැඩසටහන් නිෂ්පාදනය කරයි.

*ක්ෂණික ප්‍රවෘත්ති: ප්‍රාදේශීය මට්ටමේ පුවත් සහ තොරතුරු ක්ෂණිකව වාර්තා කරයි.

*සන්නිවේදකයා සහ ප්‍රජාව අතර සමීපතාවය: නිවේදකයා සහ ශ්‍රාවකයා අතර පවතින්නේ ඉතා සමීප මිත්‍රශීලී සබඳතාවයකි. 

ප්‍රාදේශීය ගුවන්විදුලිය මගින් ජාතික මාධ්‍ය හරහා ආවරණය නොවන ප්‍රජාවන්ගේ හඬ අවදි කිරීමක් සිදු කරයි. 

ප්‍රාදේශීය ගුවන්විදුලියේ ප්‍රධාන අරමුණු

*ප්‍රදේශයේ සංවර්ධනය: කෘෂිකාර්මිකආර්ථික සහ සමාජීය සංවර්ධන ක්‍රියාවලි පිළිබඳව ජනතාව දැනුවත් කිරීම සහ දිරිගැන්වීම.

*දේශීය අනන්‍යතාවය සුරැකීම: ප්‍රාදේශීය භාෂා ව්‍යවහාරයකලාවසංස්කෘතිය සහ සිරිත් විරිත් ප්‍රවර්ධනය කිරීම.

*තොරතුරු සන්නිවේදනය: ජාතික මට්ටමෙන් සැඟවී යන ප්‍රාදේශීය ප්‍රවෘත්ති සහ තොරතුරු ක්ෂණිකව ප්‍රදේශවාසීන්ට සමීප කිරීම.

*නිර්මාණශීලීත්වය දිරිගැන්වීම: ප්‍රදේශයේ තරුණ පරපුර සතු නිර්මාණාත්මක හැකියාවන් එළිදැක්වීමට වේදිකාවක් සකසා දීම.

*අධ්‍යාපනය සහ දැනුවත් කිරීම: සෞඛ්‍යකෘෂිකර්මය සහ අධ්‍යාපනික කරුණු පිළිබඳව ප්‍රාදේශීය ජනතාව දැනුවත් කිරීම. 


Sunday, 1 March 2026

 ප්‍රජා ගුවන්විදුලිය

ප්‍රජා ගුවන්විදුලිය යනු යම් නිශ්චිත භූගෝලීය ප්‍රදේශයක වෙසෙන,පොදු සමාජ-ආර්ථික උවමනාවන් සහිත ප්‍රජාවක් විසින්ම එම ප්‍රජාවගේ අවශ්‍යතා සපුරාලීම උදෙසා පවත්වාගෙන යනු ලබන ගුවන්විදුලි සේවාවකි.එය ලාභය අරමුණු නොකරන ප්‍රජාවේ හඩ,අත්දැකීම් සහ ගැටලු නිරූපණය කරන මාධ්‍යයකි.1981 දී මහවැලි ප්‍රජා ගුවන්විදුලියෙන් ඇරඹි මෙම සේවාවන් කෘෂිකාර්මික හා සමාජයීය සවිබල ගැන්වීම සඳහා වැදගත් වූ අතර කොත්මලේ,ගිරාදුරුකෝට්ටේ, මහඉලුප්පල්ලම හා ඌව ප්‍රජා ගුවන්විදුලි සේවා මුල්කාලීනව ප්‍රචලිත විය.

"කිසියම් භූගෝලීය සීමාවක් තුළ ජීවත් වන කණ්ඩායමක් ලෙස එකිනෙකා නොබෙදුන පොදු සමාජ ආර්ථික තත්වයන් හා උවමනාවන් ඇති පිරිස් උදෙසා පවත්වාගෙන යන ගුවන්විදුලි සේවය " ප්‍රජා ගුවන්විදුලි සේවය වේ.

ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රජා ගුවන්විදුලි සේවා සහ ලක්ෂණ 

*මහවැලි ප්‍රජා ගුවන්විදුලිය (1981): මහවැලි සංවර්ධන ව්‍යාපෘතිය පසුබිම් කරගෙන ආරම්භ වූ මෙය ගිරාදුරුකෝට්ටේ සහ මහඉළුප්පල්ලම ආශ්‍රිතව කෘෂිකාර්මික හා සෞඛ්‍ය තොරතුරු ලබාදීමට ස්ථාපිත කරන ලදී.

*කොත්මලේ ප්‍රජා ගුවන්විදුලිය (1989): යුනෙස්කෝ ආධාර මත ආරම්භ වූ මෙය අන්තර්ජාල පහසුකම් සහිත පරිගණක මධ්‍යස්ථානයක් ලෙසද පුළුල් විය.

*ඌව ප්‍රජා ගුවන්විදුලිය (2003): ඌව පළාතේ බහු-සංස්කෘතික ජනතාව ඉලක්ක කරගනිමින් කෘෂිකාර්මික හා සංස්කෘතික වැඩසටහන් දියත් කරයි.

*දඹාන රේඩියෝව: ආදිවාසී ජනතාවගේ සංස්කෘතිය හා ජීවන රටාව වෙනුවෙන් ක්‍රියාත්මක වේ. 

ප්‍රජා ගුවන්විදුලියේ කාර්යභාරය:

*සංවර්ධන සන්නිවේදනය: භෝග වගාවපළිබෝධ පාලනය සහ සෞඛ්‍ය උපදෙස් ප්‍රජාව අතරට ගෙන යාම.

*සමාජීය සහභාගීත්වය: ප්‍රාදේශීය ජනතාවට මාධ්‍ය නිෂ්පාදනයට සෘජුවම දායක වීමට අවස්ථාව ලබා දීම.

*අධ්‍යාපනය සහ සංස්කෘතිය: දේශීය කලාසාහිත්‍ය සහ සාමය/සමගිය වර්ධනය කිරීම. 

ප්‍රජා ගුවන්විදුලියේ ප්‍රධාන ලක්ෂණ හා අරමුණු:

*ප්‍රජා සහභාගීත්වය: ප්‍රජාව විසින්ම වැඩසටහන් නිෂ්පාදනය කිරීම සහ කළමනාකරණය කිරීම.

*අධ්‍යාපනය හා සංවර්ධනය: කෘෂිකාර්මික නව දැනුමසෞඛ්‍ය උපදෙස් සහ ග්‍රාමීය ගැටලු විසඳීමට උදවු වීම.

*ලාභ නොලබන ස්වභාවය: වෙළඳ දැන්වීම් වෙනුවට ප්‍රජා සබඳතා හා අධ්‍යාපනික වැඩසටහන්වලට මුල්තැන දීම. 

ප්‍රජා ගුවන්විදුලියේ වත්මන් තත්වය

ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රජා ගුවන්විදුලිය (මහවැලි,කොත්මලේ,ඌව) ප්‍රජාවගේ සංවර්ධනය හා අධ්‍යාපනය ඉලක්ක කර ගත් සේවාවක් ලෙස ආරම්භ වුවද,වත්මන් තත්වය මූල්‍ය අර්බුද දේශපාලන බලපැම් සහ තාක්ෂණික දියුණුව හමුවේ අභියෝගාත්මක වී ඇත.එනම් යුනෙස්කෝ වැනි ජාත්‍යන්තර ආධාර නැවතීම නිසා මහ ඉලුප්පල්ලම වැනි ගුවන්විදුලි සේවා බිද වැටීමට ලක් වීම.,ශ්‍රී ලංකා ගුවන්විදුලි සංස්ථාවේ පාලනය යටතේ පැවතීම නිසා දේශපාලන මැදිහත්වීම් ඇති වීම,කොත්මලේ වැනි ප්‍රජා ගුවන්විදුලි ,අන්තර්ජාල හා පරිගණක මධ්‍යස්ථාන ලෙස පුළුල් වෙමින් නවීකරණය වීමට උත්සාහ කිරීම යනාදිය දැක්විය හැකිය. 


Sunday, 22 February 2026

සන්නිවේදන ක්‍රියාවලියේ මූලිකාංග


සන්නිවේදනය යනු අදහස්, තොරතුරු හෝ හැඟීම් හුවමාරු කර ගැනීමේ ක්‍රියාවලියකි.මූලික අංග යනු සන්නිවේදන ක්‍රියාවලියක් සාර්ථක කර ගැනීම සදහා අවශ්‍ය වන අංගයි.ඒ අනුව සන්නිවේදන ක්‍රියාවලිය සාර්ථක කර ගැනීම සදහා අවශ්‍ය කරන අංග පහතින් දැක්වේ.

සන්නිවේදකයා  

සන්නිවේදන ක්‍රියාවලියේ දී සන්නිවේදකයා ඉතා වැදගත් කාර්යභාරයක් ඉටු කරනු ඇත. සන්නිවේදන ක්‍රියාවලය ආරම්භ වන්නේ සන්නිවේදකයාගෙනි. ඒ අනුව මොනයම් පුද්ගලයෙකුට හෝ පිරිසකට සම්ප්‍රේෂණය කළ යුතු අදහසක් හෝ සිතුවිල්ලක් සන්නිවේදකයා මගින් ඇරඹෙනු ඇත. මෙය තනි පුද්ගලයෙක්, සමූහයක්, ආයතනයක් හෝ සංවිධානයක් විය හැකි ය. 

ආකේතකරණය 

ආකේතකරණය යනු සන්නිවේදනය කිරීමට යම් සිතුවිල්ලක් පහළ වූ පසු එය සංඥා හෝ සංකේත බවට පත් කිරීමයි. ඒ අනුව පංචේන්ද්‍රියට ගෝචර වන ආකාරයට ඇතුලත් කිරීම ආකේතකරණයයි. මෙම ක්‍රියාවලිය සන්නිවේදකයා හා බැඳී ඇති ක්‍රියාවලියකි. (ආකේතකරණය යනු සන්නිවේදකයාගේ ක්‍රියාවයි)

පණිවිඩය/සංදේශය 

යම් කිසි සන්දේශ මූලයක් විසින් සිදු කරනු ලබන, සංදේශනය කරනු ලබන භෞතික මූලය පණිවිඩයයි. ඒ අනුව සන්නිවේදකයා හා ග්‍රාහකයා අතර හුවමාරු වන තොරතුර ලෙසද හැදින්විය හැක. මෙම ක්‍රියාව තව දුරටත් පැහැදිළි කරනු ලබන්නේ නම් “වාචික හෝ අවාචිකව මාධ්‍යයක් ඔස්සේ ඉදිරිපත් කරනු ලබන ප්‍රකාශයේ ‘අන්තර්ගත විෂය’ සංදේශය ලෙසට හැදින්විය හැකිය. මේ ආකාරයට දුරකතන ඇමතුමේ අන්තර්ගතය සංදේශයයි. රූපවාහිනියේ විකාශය වන අන්තර්ගතය සංදේශයයි. 

නාලිකාව 

සංදේශය ග්‍රාහකයා වෙතට ගෙනයනු ලබන මාධ්‍යය නාලිකාව ලෙසට හැදින්වේ. මෙය වෙනත් අරුතකින් හැදින්වුව හොත් වාහකය, මාධ්‍යය, නාලිය හෙවත් චැනලයයි. ප්‍රධාන වශයෙන් මෙම නාලිකාවක කාර්යයභාරය නම් සංදේශයක් එක් ස්ථානයක සිට තවත් ස්ථානයකට ගෙන යාමයි. 

ග්‍රාහකයා 

ග්‍රාහකයා යනු අප ඉදිරිපත් කරන සංදේශයේ අවසාන ඉලක්කයයි. ඒ අනුව ඉදිරිපත් කරනු ලබන සංදේශයක් අවසාන වශයෙන් ලබාගන්නේ ග්‍රාහකයායි. බොහෝ විට ග්‍රාහකයා තනි පුද්ගලයෙක් හෝ කණ්ඩායමක් විය හැක. 

විකේතකරණය 

විකේතකරණය යනු සන්නිවේදකයා විසින් අන්තර්ගත කරන ලද තොරතුරක් එයින් මුදවා ගැනීමයි. නැත්නම් තේරුම් ගැනීමයි. එම ක්‍රියාවලිය අයත් වන්නේ ග්‍රාහකයාට යි. (විකේතකරණය යනු ග්‍රාහකයාගේ ක්‍රියාවයි)

ප්‍රතිපෝෂණය

ග්‍රාහක ක්‍ෂේත්‍රය විසින් පෙරලා පණිවිඩය නිකුත් කරන ලද මූලාශ්‍රය වෙත දක්වනු ලබන ප්‍රතිචාරය මෙනමින් හැදින්වේ. එය ඇසිය හැකි දැකිය හැකි ආකාරයේ ප්‍රතිචාරයක්. එම ප්‍රතිපෝෂණය එක් අන්තයකින් අවසන් වන්නේ නැත. ප්‍රතිපෝෂණ ක්‍රියාවලිය සාර්ථක සන්නිවේදයක් සඳහා අවශ්‍ය වෙයි. මෙම ප්‍රතිපෝෂණයේ ස්වභාවය අනුව ධනාත්මක ප්‍රතිපෝෂණය, නිෂේධනාත්මක ප්‍රතිපෝෂණය වශයෙන් බෙදිය හැකිය.

ඝෝෂාව 

මෙය සන්නිවේදන මූලිකාංග වල එන තවත් එක් ක්‍රියාවලියකි. සන්නිවේදන බාධා වශයෙන් ද මෙය හැදින්වේ. සන්නිවේදනයේදී සංදේශයක් නියමාකාරයෙන් සම්ප්‍රේෂණය සිදු නොවීමේ ක්‍රියාවලිය ඝෝෂණය වශයෙන් හැදින්fවි. යම් කිසි සංදේශයක විශ්වාසවන්ත භාවය නියමාකාරයෙන් රැකෙන්නේ මෙම ඝෝෂණය අවම වූ විට පමණි. මෙම ඝෝෂණය හෙවත් බාධා කිහිප ආකාරයකට බෙදෙයි.

අර්ථ බාධා

මාධ්‍යය (නාලිකා) බාධා

අත්දැකීම් පසුතලය

එක් එක් පුද්ගලයා සතුවන්නා වූ අත්දැකීම් එකිනෙකට වෙනස් ය. එය සන්නිවේදන මූලය නිකුත් කරනු ලබන සංදේශය වටහා ගැනීමට උපකාරී වේ. අත්දැකීම් පසුතල දෙකක් වූ කල්හී සංදේශය වටහා ගැනීම පහසු නොවේ. පරිසරයන් දෙකක සිටින පුද්ගලයන් දෙදෙනෙකුගේ අත්දැකීම් වෙනස් ය. එම නිසා ඔවුනොවුන්ට සන්නිවේදනය සඳහා බාධා සිදුවිය හැකිය.

සන්දර්භය

සංදේශන ක්‍රියාවලිය සදහා සන්දර්භය ඉවහල් වෙයි. සන්නිවේදන ක්‍රියාවක් සඳහා පරිසරයෙන් සිදුවන දායකත්වය මෙයට නිදසුන් ය. ඇඳුම, භාවිත කරන උපකරණ, පැළඳුම් හා වර්ණ නිල ලාංඡන ආදිය මගින් සන්ධර්භය විදහා දැක්වෙයි. රෝහලක සේවය කරන පුද්ගලයන් අපට වෙන වෙනම හදුනාගත හැක්කේ මෙම සන්ධර්භය නිසාය. සන්ධර්භය ඍජුව ම සන්නිවේදන ක්‍රියාවලියට සම්බන්ධ වෙයි. 

බලපෑම 

සන්නිවේදන මූලිකාංගවල බලපෑම වශයෙන් හැදින්වෙන්නේ සන්නිවේදන ක්‍රියාවලියක පණිවිඩය ග්‍රාහකයා වෙත ලැබීමෙන් පසුව ඇතිකරනු ලබන ප්‍රතිඵලයයි. මෙය සන්නිවේදන ක්‍රියාවලියක අවසන් ප්‍රතිඵලයයි. ඒ අනුව සංදේශ මූලයෙන් ආරම්භ වන සංදේශයක අවසාන ඉලක්කය වන්නේද ග්‍රාහකයා වෙත කරනු ලබන මෙම බලපෑමයි. එය මූල්‍යම, ආකල්පමය, භාවමය, චර්යාමය ආදී වශයෙන් විය හැකිය. නිදසුනක් ලෙස රූපවාහිනී මාධ්‍යයෙන් විකාශය වන දැන්වීමක බලපෑම ග්‍රාහක චර්යාව වෙනස් කිරීම ය. එය සිදු වීම හෝ නොවීම විය හැකිය. කිසියම් බලපෑමක් සන්නිවේදන ක්‍රියාවලියක් හරහා අපේක්‍ෂා කරයි.

Sunday, 15 February 2026

 මාධ්‍ය ආචාරධර්ම 


සමාජයේ ගැටුම් ඇති කිරීම සහ ගැටුම් නිවාරණය සඳහා ද ජනමාධ්‍ය හේතු වේ. වෘත්තීය භාවයකින් තොරව සිදු වන මාධ්‍ය නිෂ්පාදන පුද්ගලයාට, සමාජ සංවිධාන වලට සහ සමස්ත සමාජයට ප්‍රබල ගැටලූ නිර්මාණය කරයි. ඒ තුළින් සමාජ සංහිඳියාව වෙනුවට සමාජ වෛරය, පුද්ගල සහ සමාජ සංවිධානයන්හි ගරුත්වය සමාජ ආර්ථික බිඳ දැමීම් ද සිදු කරයි. යම් රටක හෝ සමාජයක සමාජ වගකීම් රහිත මාධ්‍ය පවතින විට ජනතාව රැක ගැනීමේ අරමුණින් රාජ්‍ය වගකීම් ද ඉදිරියට පැමිණෙන බැව් පෙනේ. ආචාර ධර්ම සහ නීතිය යනු ප්‍රධාන සමාජ සංකල්ප දෙකක් වුව ද, ඒ දෙක අතර ප්‍රබල වෙනසක් ද දක්නට ලැබේ. නෛතික තත්ත්වයන් බිඳ දැමීමට ජනමාධ්‍යට හැකියාවක් නොමැත.

ලොව සෑම රටකටම මාධ්‍යයන්ට විශේෂිතව පොදුවේ පිළිගත් ආචාරධර්ම මාලාවක් පවතී. විශේෂයෙන් ලොව ජනමාධ්‍යවේදය, පුවත් වාර්තාකරණය යන අංශයන් තුළ සුවිශේෂී තේමාවන්ට විශේෂිතව ආචාරධර්ම මාලාවන්, ප‍්‍රඥප්තින් සකස්කරගෙන තිබේ. උදාහරණ වශයෙන් සියදවි නසාගැනීම වාර්තාකරණය සම්බන්ධ ආචාරධර්ම මාලාවන් පවතී. යුධ පුවත් වාර්ථාකරණය සම්බන්ධ ආචාරධර්ම, දැන්වීම්කරණය පිළිබඳ ආචාරධර්ම, මහජන සම්බන්ධතා ආචාරධර්ම යනාදී වශයෙන් විශ්වීය ලෙස පිළිගත් වෘත්තීය ආචාරධර්ම මාලාවන් ක‍්‍රියාත්මක වන්නේ මාධ්‍යයේ වෘත්තීමය අගය ආරක්ෂා කිරීමත් විශේෂයෙන්ම මාධ්‍යයෙන් සාමාන්‍ය ජනතාවට කෙරෙන බලපෑම විෂයෙහි වඩාත් හිතකර යහපත් පැවැත්මක් ඇතිකර ගැනීම අරඹයා ය.

මෙයට අමතරව ඒ ඒ රටවල එක් එක් ජනමාධ්‍ය ආයතනයන් විසින් සිය පෞද්ගලික වෘත්තිමය ගරුත්වය සහ ග‍්‍රාහක ක්ෂේත‍්‍රයට බලපාන පරිදි ආචාරධර්ම මාලාවක් පවත්වාගෙන යනු ලැබේ. උදාහරණ වශයෙන් ලාංකීය ගුවන්විදුලි සංස්ථාව ආරම්භයේදීම නිවේදනය කෙරෙහි බලපවත්වන පරිදි ආචාරධර්ම මාලාවක් සකස් කර තිබේ. එමෙන්ම මේ වන විට රටේ පවතින එක් එක් මාධ්‍ය ආයතන තුළ සිය වෘත්තීමය පැවැත්ම හා ග‍්‍රාහක ක්ෂේත‍්‍රය කෙරෙහි බලපාන පරිදි ආචාරධර්ම මාලාවක් පවත්වාගෙන යනු ලැබේ. 

මාධ්‍ය ආචාර ධර්ම පිළිබඳ අවධානය යොමු කිරීමේ දී එය හැදෑරීමට අවශ්‍ය මූලධර්ම හතරක් පිළිබඳව සාකච්ඡුාවට භාජනය කළ හැකි ය.

x සත්‍යවාදී බව

x නිදහස

x හානිය අවම කිරීම

x වගකිව යුතු බව

යනා දී වශයෙනි. මාධ්‍ය යනු ජනතාව වෙත තොරතුරු, අදහස් හා දැනුම සම්පේ‍්‍රෂණය හෙවත් සන්නිවේදනය කරන මාර්ගය යි.අතීතයේ සිට වර්තමානය දෙස බලන කල විවිධ මාධ්‍ය දැකගත හැකි ය. එවැනි මාධ්‍ය ලෙස.

x මුද්‍රිත මාධ්‍ය

x විද්‍යුත් මාධ්‍ය

x ශ‍්‍රව්‍ය දෘශ්‍ය මාධ්‍ය

x නව මාධ්‍ය

යන් පෙන්වා දිය හැකි ය. ඉහත සඳහන් වන සියලූ ම මාධ්‍ය මගින් ග‍්‍රහකස්ථානය කරා විවිධ අයුරින් තොරතුරු සම්පේ‍්‍රෂණය කරන ආකාරයක් දැකගත හැකි ය. ඒ අනුව ජනමාධ්‍ය ආයතන මගින් නිෂ්පාදනය කරනු ලබන නොයෙකුත් සංදේශයන් නොයකුත් රුචි අරුචිකම් සහිත ග‍්‍රාහක පිරිසක් තම අවශ්‍යතා සපුරා ගනු වස් පරිහරණය කරන බැවින් මාධ්‍යයන්ගේ අරමුණ ද විවිධාකාර වේ. එම නිසා ජනමාධ්‍යවේදීන් ජනතාව වෙත ගෙන යන ප‍්‍රවෘත්ති වාර්තා හා විශේෂාංග වල අංක භාවය හා සත්‍යවාදී භාවය ඉතා වැදගත් වේ. මේ නිසා වෘත්තීය ජනමධ්‍යකලවේදීන් ඉතාමත් වැදගත් සාධක දෙකක් ඔස්සේ තම කර්තව්‍යය සිදු කළ යුතු ය.

x පණිවුඩයේ විශ්වසනීයත්වය

x මුලශ‍්‍රයේ විශ්වසනීයත්වය

යන සාධක දෙක කෙරෙහි අවධානය යොමු කරමින් ය. තව ද ප‍්‍රවෘත්තියක, වර්තාවක හා විශේෂාංගයක විශ්වසනීයත්වය පාඨකයා තුළ ඇති කිරීමට නම් එය නිවැරදි සත්‍ය සිදුවීමක් විය යුතු ය. එ ලෙස ම එම නිර්මාණය හෝ ප‍්‍රවෘත්තිය හෝ වාර්තාව මෙන් ම විශේෂාංගය සමස්ත වශයෙන් සමබර හා පැහැදිලි බවකින් යුක්ත විය යුතු ය. එවිට විශ්වසනීය තොරතුරක්, දැනුමක්, අධ්‍යාපනයක් තමන්ට ලැබෙන්නේ යැයි ග‍්‍රාහකයට තෘප්තිමත් විය හැකි ය. එමෙන් ම මාධ්‍යවේදියා සෑම අවස්ථාවක දී ම සත්‍යය තොරතුරු කෙරෙහි සැලකිය යුතු ය. එ මෙන් ම ජනමාධ්‍යයන්ගෙන් ප‍්‍රතිලාභ ලබන්නන් වන ජනතාව වෙත තම යුතුකම හරි හැටි ඉටු කළ යුතු ය. ජාතික ආරක්ෂාව හෝ වෙනයම් නීතිමය තත්වයක් ආරක්ෂා කළ යුතු ය.තව ද ජනමාධ්‍ය විසින් සෑම විට ම.

x ආරක්ෂකයෙකු වශයෙන්

x මණ්ඩපයක් වශයෙන්

x ගුරුවරයෙකු වශයෙන්

සිටිමින් තමා සතු වගකීම ග‍්‍රාහකයා වෙනුවෙන් විධිමත් ආකාරයෙන් අදිරිපත් කළ යුතු ය.නමුත් නුතනය වනවිට ජනමාධ්‍ය ක‍්‍රියාකාරිත්වය දෙස බැලූ කල ඒ ඉටු වන්නා වූ සමාජ වගකීම් පිළිබඳ ව විවිධ වූ ගැටලූකාරී තත්වයන් මතු ව ඇති ආකාරයක් දැකිය හැකි ය. එවන් සමාජ වගකීම් විරහිත ගැටුම්කාරී තත්වයන් පිළිබඳ කතා කිරීමේ දී පෙනී යන්නේ මුල් අවධියේ දී මුර බල්ලන් ලෙස යා කළ මාධ්‍ය අද වන විට ඔඩොක්කු බල්ලන් ලෙස පහතට වැටි ඇති ආකාරය යි.

මුද්‍රිත මාධ්‍ය ශ‍්‍රව්‍ය දෘශ්‍ය මාධ්‍යයන් වගේ ම නව මාධ්‍යයන් යටතේ එන වෙබ් අඩවි වලටත් ආචාරධර්ම පද්ධතියක් තිබීම අත්‍යවශ්‍ය වේ. පුවත්පත්වලට ද ආචාරධර්ම පද්ධතියක් තිබෙන අතර 2008 වසරේ ජනමාධ්‍ය විද්‍යාලය හා පුවත්පත් පැමිණිලි කොමිසම එක් වී එම ආචාරධර්ම නැවත සකස් කොට වෙබ් අඩවි පිළිබඳව ද ආචාරධර්ම ඇතුලත් කර ඇත. වර්තමානයේ දී ඇතැම් බ්ලොග් අඩවි පවත්වාගෙන යන පිරිස් ද මාධ්‍යකරුවන් බවට පත් වී ඇත. ජනමාධ්‍යකරණයේ නියැලීම වෘත්තීය මාධ්‍යකරුවන්ට සීමාවූවක් පමණක් නො ව එය   ඕනෑම පුරවැසියෙකුට දායක විය හැකි ක්‍‍්‍රමවේදයක් වී ඇත. එය හේතු කොට ගෙන වෘත්තීය මාධ්‍යවේදීන්ට පමණක් නො ව මාධ්‍ය ක්ෂේත‍්‍රයේ නියැලෙන   ඕනෑම පුරවැසියෙකුට ම මෙම ආචාරධර්ම සුරැුකීමේ වගකීමක් ඇති බව පෙන්වා දිය හැකි ය. තව ද 1994 පසු විද්‍යුත් මාධ්‍යකරණයේ පරිවර්තනය වෙනසක් දක්නට ලැබෙන අතර රාජ්‍ය ඒකාධිකාරී මාධ්‍ය භාවිතයට පෞද්ගලික නාලිකා පැමිණීමත් සමග තොරතුරු සන්නිවේදන ක්ෂේත‍්‍රය පුළුල් ස්වභාවයක් මෙන් ම සංකීර්ණ ස්වභාවයක් ද ගෙන ඇති බව දක්නට ලැබේ. අද වන විට විද්‍යුත් හා මුද්‍රිත සහ නව මාධ්‍ය භාවිතයට වඩා සමාජ මාධ්‍ය භාවිතය සංකීර්ණ වී තිබෙන අතර එය සමාජ ජිවිතයට පමණක් නො ව පුද්ගල ජිවිතයට ද බලපෑම් කරන මට්ටමකට පැතිර ගොස් ඇති ආකාරය ද දක්නට ලැබේ.

වර්තමානයේ දී වෙබ් අඩවි බ්ලොග් අඩවි හෙළිදරව් කරන ඇතැම් තොරතුරුවල නිවැරදි භාවය එහි කතෘත්වය පිළිබඳ අවිනිශ්චිතතාවයක් නිර්මාණය කර ඇත. ඇතැම් තොරතුරු, සිද්ධීන්ට අදාළ පුද්ගලයන් පමණක් නො ව ඔහුගේ හෝ අයගේ සමීපතමයන්ට ද බලපෑම් කරන මට්ටමකට පත් ව තිබේ. තව ද අද වන විට පවතින තාක්ෂණික දියුණුවත් සමඟ ජනමාධ්‍යවේදීන් තුළ ස්වයං නියාමනයක් ඇති කිරීමට නම් අනිවාර්යයෙන්ම ආචරධර්ම පද්ධතියක අවශ්‍යතාව පවතී. ජනමාධ්‍යවේදීන්ට ආචාරධර්මීය ගැටළු මතුවන අවස්ථා කිහිපයක් මෙසේ සඳහන් කල හැකිය.

x අන්‍යන්ගේ ලිපි තමන්ගේ ලිපි ලෙස පළ කිරීම.

x තම පෞද්ගලික හැඟීම් මුසු කිරීම.

x දැනගත යුතු තොරතුරු අත් හිටුවීම.

x තොරතුරු ප‍්‍රකෘති කිරීම.

x පෞද්ගලිකත්වය ආක්‍‍්‍රමණය කිරීම.

x පක්ෂග‍්‍රාහි වාර්තාකරණයේ යෙදීම.

මෙවැනි හේතු ආචාරධර්ම සංග‍්‍රහය ගොඩ නැඟීමට හේතු විය. තව ද මානව සාරධර්ම සුරකමින් මෙම කාර්යයෙහි නිරත වීමට විද්වතුන් විසින් ආචරධර්ම ප‍්‍රභේද තුනක් යටතේ දක්වයි.

x පරම ආචරධර්ම -  සමස්තව පිළිිගත් ආචාරධර්ම.

x නීති විරෝධි ආචරධර්ම -  නීතියට පටහැනි ආචාරධර්ම.

x අවස්ථානුකූල ආචරධර්ම -  අවස්ථාවට උචිත පරිදී වෙනස් කිරීම.

තව ද මෙම ජනමාධ්‍ය ආචාරධර්ම භාවිතා කරන පුද්ගලයන් අනුව ද වෙනස් වේ. ඒ අනුව මාධ්‍ය පාරිභෝගිකයා රැුුකීම අරමුණු කරගත් ආචාරධර්ම , මාධ්‍ය සේවකයින් අරමුණු කරගත් ආචාරධර්ම , අයිතිකරුවන් අරමුණු කරගත් ආචාරධර්ම , නීතිමය වගකීම අරමුණු කරගත් ආචාරධර්ම , වශයෙන් එය දැක්විය හැක. ලොව ප‍්‍රකට මාධ්‍ය ආයතන වලට ද ආචාරධර්ම පද්ධතියක් ඇත. 

නූතන මාධ්‍ය ක්ෂේත‍්‍රය දෙසට අවධානය යොමු කිරීමේදි මුලින් දක්වන ලද ආවාරධර්මීය ස්වභාවයන් කඩවන බවක් දක්නට ලැබේ.  එලෙස මෙම ජනමාධ්‍යය ආවාරධර්ම කඩවීම කෙරෙහි බලපානු ලබන හේතු සාධක ද ප‍්‍රබල වශයෙන් දක්නට ලැබේ. ඒවා ප‍්‍රධාන වශයෙන් කොටස් හතරක් ඔස්සේ  දැක්විය හැක.

x පක්ෂග‍්‍රාහි වාර්තාකරණය.

x පණිවුඩ හැසිරවීම හා සාවද්‍ය ලෙස ඉදිරිපත් කිරීම.

x තොරතුරු විකෘතිකරණය

x භාවාතිශය වීම.

මෙහිදී පක්ෂග‍්‍රාහි වාර්තාකරණය යනු වාර්තාකරන සිදුවීම අර්ධ වශයෙන් සත්‍යයක් වීම, මායවක් වීම, අඩමුසාවක් වීම හෝ  හිතාමතාම ගොතන ලද බොරුවක් වීම දැක්විය හැක.  මෙහිදී සාකච්ඡුාවට බදුන් වන්නේ ප‍්‍රස්තුත ප‍්‍රශ්නයේ එක් පැතිකඩක් පමණී. තව ද ජනමාධ්‍යය ආයතන බොහෝමයක් ස්වාධීන නොමැත. එය නිතර හිමිකරුගේ හෝ හිතවත්කම් දක්වන දේශපාලන පක්ෂ වල හෝ රජයේ රජයේ ඇඟිලි ගැසීම් වලට ලක් වේ.මේ හේතුවෙන් සමාජ, දේශපාලනික, ආර්ථිකමය ආදී වශයෙන් තමන්ට වාසිදායක වන අයුරින් හැසිරවීම හා සාවද්‍ය ලෙස ඉදිරිපත් කිරීම නිරතුරුව දක්නට ලැබේ. මෙය අහිතකර වේ. තොරතුරු විකෘතිකරණය ද මෙහිදි සිදුවන ප‍්‍රබල ගැටළුවකි. ජනමාධ්‍යය මඟින් විසුරුවා හරින තොරතුරු සමුදාය තුළට අසත්‍ය තොරතුරු ඇතුළත් කිරීමෙන් සිදු වේ. ජනතාව මෙම විකෘති තොරතුරු පිළිගෙන තම මතය ගොඩ නැඟීමට උත්සහ කරයි. මෙය අහිතකර තත්වයකි. ග‍්‍රාහකයින්ගේ කුතුහලය අවුස්සන හැඟීම්බර ප‍්‍රවෘත්ති ඉදිරිපත් කිරීම ද මෙය අහිතකර වේ. මේවා භාවාතිශය තොරතුරු වේ.මේ ආදි වු කරුණු හේතුවෙන් ජනමාධ්‍යය ආචාරධර්ම කඩවීම දක්නට ලැබේ. මේ හේතුවෙන් ජනමාධ්‍ය හා ප‍්‍රවෘත්ති අමාත්‍යාංශය මඟින් මෙම ආචාරධර්ම කඩවීම වැළැක්වීමට ජනමාධ්‍ය ආචාරධර්ම සංග‍්‍රහයක් ඉදිරිපත් කරන ලඳි

ජනමාධ්‍යවේදයෙහි උසස්ම ප‍්‍රමිති පවත්වාගන්නා අතරම ශී‍්‍ර ලංකාවේ විද්‍යුත් හා මුද්‍රිත මාධ්‍ය සහ වෙබ් අඩවිවල අන්තර්ගතය නිදහස්, වගකීම් සහගත හා පාඨක/පේ‍්‍රක්ෂක වුවමනා සහ අපේක්ෂාවන්ටසංවේදී බව සහතික කිරීම අරමුණු කරගත් මෙම ජනමාධ්‍ය ආචාරධර්ම සංග‍්‍රහය, වෙබ් අඩවි ඇතුළු සියලූම විද්‍යුත් සහ මුද්‍රිත මාධ්‍ය ආයතන සහ මාධ්‍යවේදීන් විසින් පිළිපැදිය යුතුය.

මෙම ප‍්‍රමිතීන් මගින් විද්‍යුත්, මුද්‍රිත මාධ්‍ය සහ වෙබ් අඩවි විසින් මාධ්‍ය නිදහසේ මූලික නියමයන්ට එරෙහි විකෘති වාණිජත්වයෙන් හෝ අයුතු පීඩනයෙන් හෝ පටු අභිමතාර්ථයන්ගෙන් මිදුණු නිවැරදි බව හා සවෘත්තීය ඒකාබද්ධතාවය උදෙසා උත්සාහ දැරීමත්, මහජන සුභසිද්ධිය වෙනුවෙන් ගවේෂණාත්මක මාධ්‍යවේදයෙහි උසස් සම්ප‍්‍රදායන් පවත්වාගෙනයාමත් අපේක්ෂා කෙරේග විද්‍යුත් හා මුද්‍රිත මාධ්‍ය, වෙබ්  අඩවි ප‍්‍රකාශන මෙන්ම එහි මාධ්‍යවේදීන් හටද තමන්ගේම ප‍්‍රබල මත දැරීමට හා ප‍්‍රකාශ කිරීමට නිදහස ඇත. එසේම ඔවුන් අන් අයගේ අදහස්වලට නිසි අවධානය යොමු කිරීමේසමාජ වගකීම පිළිබිඹු කිරීමට ද වගබලා ගත යුතුය.

මෙම ආචාරධර්ම සංග‍්‍රහය පුද්ගලිකභාවයේ අයිතිය මෙන්ම තොරතුරු දැනගැනීම සඳහා මහ ජනතාව සතු අයිතිය සුරැුුකීමට ස්ථාපනය කරන ලද්දකි. මෙය අකුරටම පිළිපැදීම සහ එහි ජීව ගුණයට ගරු කිරීම කළයුතු අතර, පුද්ගලිකත්වයේ අයිතීන් හෑල්ලූවට ලක්වන ආකාරයේ පටු අර්ථකථනයන් දීමක් හෝ මහජන සුභසිද්ධිය සඳහා වන ප‍්‍රකාශන වැලැක්වීමේ පටු අර්ථකථනයන් දීමක් කිසිවිටෙකත් සිදු නොකළ යුතුය.

සන්නිවේදන අවශ්‍යතා සඳහා ජනමාධ්‍යය බිහිවීමෙන් පසු තොරතුරු මූලාශ‍්‍ර වල නිරවද්‍යභාවය හා ඉදිරිපත් කිරීමේ ක්‍‍්‍රම උපායන් භාවිතා කරමින් මාධ්‍ය ආචාරධර්ම බිහිවිය. සෑම වෘත්තියකටම ආචාරධර්ම පද්ධතියක් ඇත.එම වෘත්තිය රඳා පවතිනුයේ ආචාරධර්ම මත පදනම් වෙමිනි. ජනමාධ්‍යයේ බලපෑම ප‍්‍රමාණාත්මකව වැඩි නිසා මෙම ක්ෂේත‍්‍රයට අඳාලව ආචාරධර්ම අත්‍යවශ්‍ය වේ. එයට හේතුව   ඕනෑම පුද්ගලයෙකුට ජනමාධ්‍යවේදියෙකු විය හැකි නිසාවෙනි.

ජනමාධ්‍ය භාවිතාවන් සඳහා ආචාරධර්ම අවශ්‍ය වන්නේ ජනමාධ්‍යය සතු සමාජ වගකීම නිසි පරිදී ඉටුවනු සහතික කිරීම පිණිසය. ජනමාධ්‍යයේ සමාජ වගකීම ගොඩ නැගෙන්නේත් ජනමාධ්‍යවේදීන් ක්‍‍්‍රියාවට නංවනු ලබන්නේත් මහජනයා සතු ප‍්‍රකාශනයේ හා භාෂණයේ අයිතියයි. ප‍්‍රකාශනයේ හා භාෂණයේ අයිතිය මිනිසා මිනිසෙකු වීම නිසා නිසඟයෙන්ම හිමිවන මූලීක මානව හිමිකමකි. එමෙන්ම තොරතුරු දැනගැනීමේ අයිතිය ද මහජනයා සතු වේ. ඒ කෙරෙහි ජනමාධය්‍ය සුවිශේෂි මෙහෙවරක් ඉටු කරනු ලැබේ. ජනමාධය්‍යට මේ හේතුවෙන් ස්වකීය ප‍්‍රජාවට හා සමාජය කෙරෙහි වගකීමක බැඳී සිටී. එම වගකීම ඉටු කිරීම පිණිස මාධ්‍ය විසින්ම ඇති කර ගන්නා මඟ පෙන්වීම ජනමාධ්‍ය ආචාරධර්ම ලෙස හදුනා ගනිමු.

ආචාරධර්ම පද්ධතියක පැවතිය යුතු මූලික ම ගුණාංගය වන්නේ පුද්ගලික භාවයේ අයිතිය යි. එය උල්ලංඝනය කරමින් තොරතුරු දැනගැනීමේ අයිතිය තහවුරු කිරීමෙන් පලක් නැත. ආචාරධර්ම පිළිබඳ කතිකාව මෙ තරම් පුළුල් වීමට හේතුවක් වී ඇත්තේ පෞද්ගලික භාවහේ අයිතිය සහ තොරතුරු ප‍්‍රකාශ කිරීමේ අයිතිය හේතුවෙනි. විශේෂයෙන් ම අන්තර්ජාලය භාවිතයේ ඇති සමාජ මාධ්‍ය ඉතා බරපතල ලෙස පෞද්ගලික භාවයේ අයිතිය උල්ලංඝනය කරන බවට චෝදනාවක් පවතියි. එ සේ ම තාක්ෂණයේ ඇත්තා වූ ඇති නවීනත්වය තුළ සම්ප‍්‍රධායික නීති අණපනත් හෝ වෙනත් ප‍්‍රථමික ක්‍‍්‍රමවේදයන් මගින් තොරතුරු සන්නිවේදනය වීම ද වැලක්වීමට නො හැකි ය.

මේ අයුරින් කිව හැක්කේ අන්තර්ජාලය තුළ පවතින විවිධ වෙබ් අඩවි තුළ ආචාරධර්ම පිළිපැදීම මෙන් ම කඩවීම පිළිබඳව ද අධ්‍යයනය කිරීම ද ඉතා වැදගත් බවයි. ජනමාධ්‍ය හා ප‍්‍රවෘත්ති අමාත්‍යාංශය විසින් ඉදිරිපත් කර ඇති ජනමාධ්‍ය ආචාරධර්ම සංග‍්‍රහයෙහි හැඳින්වීමෙහි අනෙකුත් මාධ්‍යයන් ආචාරධර්මයන් පිළිපැදිය යුතු වනවා සේ ම වෙබ් අඩවි පවත්වාගෙන යාමේ දී ද ආචාරධර්මයන්ට එකඟව එය පවත්වාගෙන යා යුතු බව මෙ පරිදි සඳහන් කළ හැකි ය.

”ජනමධ්‍යවේදයෙහි උසස් ම ප‍්‍රමිති පවත්වාගන්නා අතර ම ශ‍්‍රී ලංකාවේ විද්‍යුත් සහ මුද්‍රිත මාධ්‍ය සහ වෙබ් අඩවිවල අන්තර්ගතය නිදහස්, වගකීම් සහගත හා පාඨක  පේ‍්‍රක්ෂක උවමනා සහ අපේක්ෂාවන්ට සංවේදී බව සහතික කිරීම අරමුණු කරගත් මෙම ජනමාධ්‍ය ආචාරධර්ම සංග‍්‍රහය, වෙබ් අඩවි ඇතුළු සියලූම විද්‍යුත් හා මුද්‍රිත මාධ්‍ය ආයතන සහ මාධ්‍යවේදීන් විසන් පිළිපැදිය යුතු ය



Tuesday, 3 February 2026

 නිර්මහාපරිමාණකරණය.....

නිර්මහාපරිමාණකරණය යනු මහා ග්‍රාහක කණ්ඩායම් ඉන් මිදී කුඩා කොටස්වලට වෙන්වී යාමයි. නොඑසේනම් මාධ්‍ය ග්‍රාහකත්වය අල්ප පරාස විකාශන ක්‍රමවලට යොමු වීමය. වඩාත් හොදින් පැහැදිලි කලහොත් නිමහාපරිමාණකරණය යනු ග්‍රාහක ක්ෂේත්‍ර වශයෙන් කුඩා කුඩා කණඩායම්වලට බෙදී යාමයි.

සන්නිවේදන අධ්‍යයනයේදී මහා පරිමාණකරණය යනු පුලුල් ග්‍රාහක ක්ෂේත්‍රයකට ඇමතීම සදහා සන්නිවේදන මාධ්‍ය භාවිතයට ගැනීම ලෙස හදුනාගත හැකිය. එහිදී ග්‍රාහකයන් පොදූ ජනතාව සහ ප්‍රජා කණඩායම් ලෙස බෙදේ. එහෙත් නිර්මහාපරිමාණකරණය ලෙස හදුන්වන්නේ මහා ග්‍රහක පිරිසෙන් කුඩා කොටස්වලට කැඩී ග්‍රාහකයන් වෙන් වී යාමය.

නිර්මහාපරිමාණකරණයේදී සිදුවන්නේ නොදන්නා පුද්ගල කණ්ඩායමකට සන්නිවේදනය කරනවා වෙනුවට නිශ්චිත ඉලක්කගත කණඩායමකට සන්නිවේදනය කිරීමයි.  මෙහිදී ග්‍රහකයා ගේ කැමත්ත පිලිබදව සහ ඔවුන්ගේ රුචි අරුචිකම් පිලිබදව අවධානය යොමු කරයි. ඉලක්කගත මාධ්‍ය  පණිවිඩයක් තෝරාගත් නිශ්චිත ග්‍රාහක පිරිසකට ලබා දීම මෙහිදී සිදුවේ.

මාධ්‍ය තාක්ෂණයේ වර්ධනයත් සමග නිර්මහාපරිමාණකරණය ක්‍රමයෙන් ව්‍යප්ත වූ බව හදුනාගත හැකිය. පොදු ග්‍රාහකයන්ට ආමන්ත්‍රණය කර පසුව සන්නිවේදන මාධ්‍ය ඔස්සේ ළමා, කාන්තා, ක්‍රීඩා, ප්‍රවෘත්ති, චිත්‍ර්පට වැනි අංශ කෙරේ අවධානය යොමු වී තිබේ. 21 වන සියවස වන විට මෙය තව දුරටත් වර්ධනය විය.

නිර්මහාපරිමාණකරණය හේතුවෙන් ශ්‍රව්‍ය, දෘශ්‍ය හා මුද්‍රිත මාධ්‍යවල පැවති පොදු ග්‍රාහක ක්ෂේත්‍ර වෙනුවට විවිධාකාරයේ ග්‍රාහක ක්ෂේත්‍ර බිහිවිය. අන්තර්ජාල ක්‍රියාදාම ,පරිගණක මාර්ගගත ක්‍රීඩා , වීඩියෝ ක්‍රීඩා හරහා නිර්මහාපරිමාණකරණය තව තවත් ව්‍යාප්ත විය. සමාජ මාධ්‍ය හේතුවෙන් මේ ත්ත්වය තව දුරටත් ව්‍යප්ත විණි.

මේ වන විට අන්තර්ජලයේ ව්‍ය්ප්තියත් සමග කුඩා කුඩා පිරිස් එක්වී සන්නිවේදනය සිදු කරයි. ෆේස්බුක් සමාජ ජාලය එයට නිදසුන් ය.එහිදී කුඩා කුඩා මිතුරු සමාජ තොරතුරු හුවමාරු කර ගන්නා ආකාරය දැකිය හැකිය.මෙහිදී නිශ්චිත ග්‍රාහකයන් පිරිසක් දැකිය හැකිය.

Saturday, 24 January 2026

 ජන සන්නිවේදනය යනු



සන්නිවේදන වර්ග අතුරින් එක් සන්නිවේදන වර්ගයක් ලෙස ජන සන්නිවේදනය හැදින්විය හැකිය.මෙම ජන සන්නිවේදනය යනු කුමක්ද යන්න පිළිබද පහත පරිදි පෙන්වා දිය හැකිය.

* වෘත්තීය සන්නිවේදකයන් යාන්ත්‍රික මාධ්‍ය වහල් කොට ගෙන පුළුල් ලෙසත් ක්ෂණිකවත් අඛණ්ඩවත් විශාල වූත් විවිධ වූත් ග්‍රාහක ක්ෂේත්‍රයන් වෙත සන්දේශය පතුරවමින් යම් බලපෑමක් ඇති කිරීමේ ක්‍රියාවලිය යි.

* අතිවිශාල ජන පිරිසක් එකවර ඉලක්ක කර ගනිමින් තොරතුරු බෙදා දෙයි. සන්දේශය පොදු ය. අන්තර්ගතය සැමට විවෘත වේ. ග්‍රාහක පිරිස විෂම ජාතීය පිරිසක් වේ. එමෙන් ම ජන සන්නිවේදනයේ ග්‍රාහක පිරිස සමාජයක සාමූහික ව විශේෂිත වූ පිරිසකි.

* සමාන්‍යයයෙන් සංකීර්ණ විධිමත් ආයතනික රටාවක් දක්නට ලැබේ. ජන සන්නිවේදන ක්‍රියාවලිය එක් තැනකින් ආරම්භ වී ගොස් ප්‍රතිපෝෂණය ලෙස ආපසු හැරී එන ආකාරය මෙමඟින් විග්‍රහ කෙරේ.

ජනසන්නිවේදනයේ ලක්ෂණ

* අතිවිශාල ජන පිරිසක් එකවර ඉලක්ක කර ගනිමින් තොරතුරු බෙදා දෙයි. 

* සන්දේශය පොදු ය. 

* සෑම විටම ජනමාධ්‍ය භාවිතා කරයි

* පුහුණු ශිල්පීන් සිටී

* බහුවිධ දොරටුපාලකයන් දැකගත හැකිය

* සංවිධානාත්මක ආයතනික රටාවක් ඇත

* අන්තර්ගතය සැමට විවෘත වේ. 

* ග්‍රාහක පිරිස විෂම ජාතීය පිරිසක් වේ. 

* එමෙන් ම ජන සන්නිවේදනයේ ග්‍රාහක පිරිස සමාජයක සාමූහික ව විශේෂිත වූ පිරිසකි. 

* සමාන්‍යයයෙන් සංකීර්ණ විධිමත් ආයතනික රටාවක් දක්නට ලැබේ. 

* ජන සන්නිවේදනය සංකීර්ණ ක්‍රියාවලියකි. 

* විවිධ ජන සන්නිවේදන ආකෘති මඟින් මෙම ක්‍රියාවලිය සරල ව පැහැදිලි කර ගත හැකි වේ.




Tuesday, 20 January 2026

 සන්නිවේදනය පිළිබඳ නිර්වචන


සන්නිවේදනය පිළිබඳ ව මූලික අවබෝධයක් ලැබීමට ඒ සම්බන්ධයෙන් ඉදිරිපත් වී ඇති නිර්වචන ඉතා ප්‍රයෝජනවත් ය. විවිධ විදව්තනු  හා ආයතනකි සංවිධාන මගින් ඉදිරිපත් කර ඇති සන්නිවේදනය පිළිබඳ නිර්වචන අතර සාම්‍යයක් දක්නට නොලැබුණ ද ඒවා මඟින් ඉදිරිපත් කෙරෙන මූලික සාදක පිළිබඳ ව අවධානය යොමු කිරීමෙන් සන්නිවේදනය සම්බන්ධයෙන් වඩාත් අර්ථවත් විවරණයක් සපයා ගත හැකි වේ.

* සන්නිවේදනය පිළිබඳ හැරල්ඩ් ඩී. ලැස්වෙල්ගේ නිර්වචනය (1948)

 “යම් කිසිවෙකු, යම් කිසිවක්, කිසියම් නාලිකාවකින් යම් කිසිවෙකුට කිසියම් බලපෑමක් කිරීම සඳහා ප්‍රකාශ කරනු ලබන දෙය සන්නිවේදනය යි.”

මෙහිදී ලැස්වෙල් විසින් දේශපාලනික ප්‍රවේශයකින් නිර්වචනය ඉදිරිපත් කරනු ලබයි.බලපෑම යනු දේශපාලනිකව සාකච්ඡා කෙරෙන ප්‍රබල ලක්ෂණයකි.එය සන්නිවේදනයේ අග්‍රඵලය ලෙස මෙම නිර්වචනයේ දී දක්වා ඇත. 

* සන්නිවේදනය පිළිබඳ ශැනොන් සහ වීවර්ගේ නිර්වචනය (1949)  

 “සන්නිවේදනය යනු යම් තැනක දී නිර්මාණය කර ගත් හෝ තෝරාගත් පණිවිඩයක් ඒ ආකාරයෙන් ම හෝ ඊට සමාන ලෙස වෙනත් තැනක දී ප්‍රතිනිර්මාණය කිරීමයි”

මොවුන් සන්නිවේදනය පිළිබද හෙලන දෘෂ්ටිය ද තාක්ෂණික ස්වරූපයක් ගන්නා බව දක්නට ලැබේ.නමුත් මොවුන් සන්නිවේදන මූලිකාංග පිළිබඳව ද අවධානය යොමු කර ඇති බව දක්නට ලැබේ.

* සන්නිවේදනය පිළිබඳ විල්බර් ශ්‍රාම්ගේ නිර්වචනය (1954) 

“තොරතුරු ගැබ් වූ සංඥාවක් කරණ කොට ගෙන දෙපාර්ශ්වයක් අතර එක හා සමාන චිත්ත ස්වභාවයක් ඇති වීම සන්නිවේදනය යි”

සන්නිවේදනයෙහි යෙදෙන පුද්ගලයන් අතර සමාජ පසුබිම, අත්දැකීම් පසුතලය සම තත්වයක පවතී නම් එකී කාර්ය වඩාත් පහසු වන බව ශ්‍රාම්ගේ නිර්වචනයෙන් පැහැදිලි වේ. මෙබඳු සමාජ තත්වයක් නොතිබුණ ද සන්නිවේදනයෙහි යෙදීමට බාධාවක් නැත. එහෙත් ඉදිරිපත් කරන සංදේශයෙහි අරුත නිසි පරිදි වටහා ගැනීමට ඇති බාධාව මේ නිසා උද්ගත වේ. එබැවින් ගැඹුරු සන්නිවේදන ක්‍රියාවලයකදී දෙපක්ෂය අතර සමානත්වයක් තිබීම වඩාත් ප්‍රතිඵලදායක ය.

* සන්නිවේදනය පිළිබඳ එඩ්වඩ් සැෆීර්

''සමාජය යනු අනෙකක් නොව සන්නිවේදනය හේතු කොටගෙන සන්නිවේදනය තුළින් පවත්වාගෙන යනු ලබන සබදතා ජාලයයි. පුද්ගල චර්යාවට අදාළ සෑම සංස්කෘතික රටාවක්ම සහ චර්යාවට අදාළ සෑම ක්‍රියාවක්ම කෙලින්ම හෝ වක්‍රව සන්නවේදනයටසම්බන්ධයක් ඇත.''

සමාජ විද්‍යාඥයෙක් වන සැපීර් මෙම නිර්වචනය සන්නිවේදනය පිළිබඳ ඉදිරිපත් කළ එකක් නොවේ. සමාජය පිළිබඳව ඉදිරිපත් කර ඇති අතර, සමාජය හා සන්නිවේදනය අතර ඇති අවියෝජනීය සම්බන්ධතාව නිසාම මෙය සන්නිවේදනය පිළිබඳව කරන ලද නිර්වචනයක් සේ දිස්වේ.

* සන්නිවේදනය පිළිබඳ චාල්ස් එච්. කූලිගෙ නිර්වචනය

“මානව සම්බන්ධතා රඳවා සිටින්නා වූත්, වර්ධනය කරන්නා වූත්, සියලු සංකේත මෙන් ම, ඒවා දේශයෙන් දේශයට ප්‍රවාහනය කිරීමටත්, කාලයේ බැඳුම්වලින් ඔබ්බට ගොස් සුරක්ෂිත කර ගැනීමටත් උපකාරී වන උපක්‍රම සන්නිවේදනය යි.”

* ඔක්ස්ෆර්ඩ් ශබ්දකෝෂයේ නිර්වචනය

“අදහස, දැනුම යනාදිය භාෂණය හෝ ලේඛනය හෝ සංඥා මඟින් ප්‍රදානය කිරීම, ප්‍රකාශ කිරීම හෝ හුවමාරු කර ගැනීම සන්නිවේදනය යි.